Almanya’da küçük seyahat acenteleri ve tur operatörlerinin karşı karşıya olduğu sorunlar, Federal Meclis Turizm Komisyonu’nun 23 Eylül’deki kamuya açık oturumu öncesinde sektör kuruluşları, turizmciler ve akademisyenler tarafından gündeme getirildi. Açıklamalarda bürokratik yükler, maliyet baskısı, nitelikli çalışan eksikliği, online platformların artan etkisi ve yapay zekânın sektördeki rolü öne çıktı.
Sektör temsilcileri, küçük işletmeler açısından kişisel danışmanlık, uzmanlaşma, müşteri bağlılığı ve kriz dönemlerinde müşteriye destek gibi hizmetlerin önemini vurgularken, yapay zekânın da çalışanların üzerindeki tekrarlayan işleri azaltabilecek bir araç olarak kullanılabileceğini belirtiyor.
Almanya’da 7 bin ila 8 bin seyahat acentesi bulunuyor
Kempten Üniversitesi Turizm Profesörü Nico Stengel’in verdiği bilgilere göre Almanya’da yaklaşık 7 bin ila 8 bin seyahat acentesi bulunuyor. Bunların yaklaşık 5 binini bağımsız ve işletme sahipleri tarafından yönetilen acenteler oluşturuyor.
Almanya’da seyahat acentesi cirosunun 2025 yılında 21 milyar euro seviyesinde olduğu belirtilirken, birçok acentenin yalnızca 2 ila 3 tam zamanlı çalışanla faaliyet gösterdiğine dikkat çekiliyor.
Küçük seyahat acentelerinin karşı karşıya olduğu başlıca sorunlarını fiyat ve marj baskısı, zayıflayan talep, nitelikli personel eksikliği ve online portallar ile yapay zekânın oluşturduğu artan rekabet şeklinde sıralayan Stengel; buna karşılık seyahat acentelerinin kişisel danışmanlık, kriz durumlarında müşterilere destek ve müşteri bağlılığı alanlarında farklılaşabileceğini ifade etti.
Yapay zekâ seyahat acentelerini nasıl etkileyecek?
Alman Seyahat Birliği (DRV) de yapay zekânın öncelikli olarak çalışanların yerini almak yerine tekrarlayan işlemleri hızlandırabilecek bir araç olarak kullanılması gerektiğine dikkat çekti.
Tur operatörlerinin yapay zekâyı müşteri taleplerinin yanıtlanması, teklif hazırlanması, pazarlama faaliyetleri ve katalog oluşturulması gibi alanlarda kullanmaya başladığı belirtildi.
DRV Başkanı Albin Loidl, küresel teknoloji şirketlerinin artan pazar gücüne ve değerli verilerin bu şirketlere aktarılması riskine dikkat çekti.
Bağımsız Seyahat Acenteleri Birliği (VUSR) Başkanı Marija Linnhoff da yapay zekânın küçük işletmelerin zaman kazanmasına ve danışmanlık ile müşteri bağlılığına daha fazla odaklanmasına katkı sağlayabileceğini ifade etti.
Linnhoff’a göre bunun için küçük işletmelerin yapay zekâya uygun maliyetlerle erişebilmesi, çalışanların gerekli eğitimleri alması ve açık arayüzler ile veri yapılarının oluşturulması gerekiyor.
VUSR, az sayıdaki platformun yapay zekâ aracılığıyla müşterilerin hangi seyahat tekliflerini görebileceğini belirlemesinin de sorun yaratabileceğini savunuyor.
Küçük acenteler uzmanlaşmaya odaklanıyor
Seyahat acentesi sahibi Peggy Hähnel ise teknoloji ile kişisel uzmanlığın birlikte kullanılmasının küçük acenteler açısından önemli olduğunu belirtti. Hähnel, belirli müşteri grupları veya seyahat türlerinde uzmanlaşma, müşterilere erişilebilir olma ve kişiselleştirilmiş danışmanlığın küçük acentelerin büyük platformlardan ayrışmasını sağlayabilecek unsurlar olduğunu ifade etti.
Küçük işletmeler bürokratik yükten şikâyetçi
Sektör temsilcilerinin açıklamalarında düzenlemelerin küçük işletmeler üzerindeki yükü de önemli bir başlık olarak öne çıktı.
Renatour’un sahibi Roland Streicher, yeni Empco kuralları kapsamında sürdürülebilirlik konusunda yapılabilecek açıklamalara ilişkin pozitif bir rehber hazırlanmasını ve yaptırım riski olmadan uygulanabilecek bir geçiş süresi oluşturulmasını talep etti.
Streicher, düzenlemelerin şirketleri hukuki yaptırım endişesi nedeniyle sürdürülebilirlik konusunda iletişim kurmaktan uzaklaştırmaması gerektiğini belirtti.
Scandtrack Touristik Genel Müdürü Jens Freudenberg ise beş kişilik işletmesinde çalışma zamanının yüzde 35 ila 40’ının idari işlemler, kanıt ve bildirim yükümlülükleri için harcandığını söyledi.
Reisevor9’daki habere göre Freudenberg, bu sürenin şirket cirosunun yaklaşık yüzde 10’una karşılık geldiğini ifade etti.
Şirket büyüklüğüne göre farklı yükümlülük talebi
Freudenberg, düzenlemelerde işletmelerin büyüklüğünün dikkate alınmasını ve farklı büyüklükteki şirketlere kademeli yükümlülükler uygulanmasını talep etti.
Yeni düzenlemelerde “yaptırım öncesi uyarı” ilkesinin uygulanmasını isteyen Freudenberg, iflas güvencesi ve paket tur mevzuatında da küçük tur operatörlerinin karşılaştığı sorunlara dikkat çekti.
Freudenberg’e göre yükümlülüklerin standart yazılım sistemleriyle uygulanabilir olması ve küçük işletmelerden büyük şirketlerle aynı operasyonel yapıların beklenmemesi gerekiyor.
Seyahat acentelerinin ücretlendirme modeli tartışılıyor
VUSR, bağımsız seyahat acentelerinin geleneksel ticari temsilci statüsünün de yeniden ele alınmasını gündeme getirdi.
Linnhoff, birçok bağımsız seyahat acentesinin bugün işletme olarak daha bağımsız hareket ettiğini, teknoloji ve pazarlamaya yatırım yaptığını ve kendi ticari riskini taşıdığını ifade etti.
VUSR, bu değişimin hukuki düzenlemelere de yansıması gerektiğini savunuyor.
Birlik ayrıca hizmet ve danışmanlık ücretlerinin gelecekteki iş modellerinde daha fazla yer almasını bekliyor. VUSR'ye göre artan maliyetler karşısında nitelikli danışmanlık hizmetinin sürekli olarak ücretsiz sunulması mümkün olmayabilir.
Küçük işletmeler için kişisel danışmanlık öne çıkıyor
Sektör kuruluşları ve işletme temsilcilerinin açıklamalarında küçük seyahat acenteleri ve tur operatörlerinin geleceğine ilişkin ortak başlıklar arasında kişisel danışmanlık, uzmanlaşma, müşteri güveni ve kriz dönemlerinde destek hizmetleri yer aldı.
Yapay zekânın ise müşteri talepleri, teklif hazırlama, pazarlama ve benzeri tekrarlayan işlerde kullanılması gündeme gelirken, teknolojiye erişim, çalışanların eğitimi, veri yapıları ve platformların pazar gücü de tartışılan konular arasında bulunuyor.
