Avrupa Komisyonu, Rus vatandaşlarına yönelik Schengen vize kurallarını sıkılaştırmayı değerlendiriyor. Gündeme gelen yeni düzenlemeler, bazı Avrupa ülkelerinin mevcut uygulamaların birlik genelinde tutarlı şekilde uygulanmadığı yönündeki eleştirilerinin ardından şekillenmeye başladı.
Komisyonun gelecek yıl sunması beklenen düzenleme önerilerinin, Rusya-Ukrayna savaşıyla bağlantılı güvenlik endişelerini dikkate alan hedefli kısıtlayıcı vize tedbirlerini içermesi öngörülüyor. Ancak olası değişikliklerin 2026 yaz sezonundaki seyahatleri etkilemesi beklenmiyor. Schengen vizelerinin verilmesinde nihai yetki büyük ölçüde üye ülkelerde bulunuyor.
11 ülkeden ortak çağrı
Süreç, İsveç öncülüğünde 11 Avrupa ülkesinin Avrupa Komisyonu'na gönderdiği ortak mektupla hız kazandı.
Koalisyonda Çekya, Danimarka, Estonya, Finlandiya, İzlanda, Letonya, Litvanya, Hollanda, Norveç, Polonya ve İsveç yer alıyor.
Söz konusu ülkeler, Rusya'nın 2022 yılında Ukrayna'ya karşı başlattığı operasyon sonrası uygulamaya alınan vize kurallarının üye devletler tarafından farklı şekillerde yorumlandığını ve uygulandığını savunuyor.
Mevcut kuralların etkinliği tartışılıyor
Savaş sonrasında yürürlüğe giren düzenlemeler, Rus vatandaşlarının zorunlu olmayan seyahatlerini azaltmayı, güvenlik kontrollerini artırmayı ve çok girişli vizeler yerine tek girişli vizelere geçişi teşvik etmeyi amaçlıyordu.
Ancak ortak mektupta, uygulamadaki farklılıkların politikanın etkinliğini azalttığı ve Avrupa Birliği'nin Rusya'ya karşı sergilemeye çalıştığı ortak siyasi duruşu zayıflattığı ifade edildi.
Koalisyon ülkeleri, Avrupa Komisyonu'ndan bağlayıcı kısıtlamalar getirilmesini, mevcut kuralların uygulanmasının daha sıkı denetlenmesini ve Rus vatandaşlarına verilen vizelere ilişkin düzenli istatistik paylaşılmasını talep etti.
Ruslara verilen vize sayısı sert şekilde azaldı
Avrupa Komisyonu ise eleştirilere yanıt olarak Schengen vizesi verilen Rus vatandaşlarının sayısında savaşın başlamasından bu yana önemli bir düşüş yaşandığını belirtti.
Komisyon verilerine göre savaş öncesinde Rus vatandaşlarına yılda yaklaşık 4 milyon Schengen vizesi verilirken, bu sayı 2025 yılında yaklaşık 500 bine geriledi.
En fazla vizeyi Fransa, İtalya ve İspanya verdi
Buna rağmen bazı Avrupa ülkeleri Rus vatandaşlarına önemli sayıda vize vermeyi sürdürüyor.
2025 yılında Rus vatandaşlarına en fazla Schengen vizesi veren ülke yaklaşık 180 bin vize ile Fransa oldu. Fransa'yı yaklaşık 160 bin vize ile İtalya takip ederken, İspanya ise 100 bine yakın vize verdi.
Her ne kadar ortak mektupta isimleri doğrudan anılmasa da, bu üç ülke daha sıkı kısıtlamaları savunan çevrelerin eleştirilerinin odağında yer alıyor.
Koalisyon ülkeleri, Ukrayna'daki savaş devam ederken yüksek sayıda Rus turistin Avrupa'da tatil yapmasının kamuoyunda sorgulandığını belirtiyor.
Avrupa içinde görüş ayrılıkları sürüyor
Mevcut uygulamayı savunan ülkeler ise daha büyük turizm pazarlarına ve diplomatik temsil ağlarına sahip olmaları nedeniyle doğal olarak daha fazla vize başvurusu işlediklerini ifade ediyor.
Ayrıca, Rus turistlerin tamamının Rus hükümetinin politikalarıyla özdeşleştirilmemesi gerektiği ve yaptırımların zaten çok sayıda kişi ve kurumu kapsadığı görüşü dile getiriliyor.