In his traditional November assessment, Uğur reviewed the past tourism season and shared his expectations for 2027. He said approximately 80% of the predictions he made in his November assessment last year had materialised.

However, he expressed concern that Türkiye was once again becoming increasingly dependent on last-minute bookings to fill its tourism capacity.

Below is Kadir Uğur's article, titled “Could 2027 Mark a New Beginning for Turkish Tourism?”

Türkiye is returning to last-minute bookings

Dear colleagues and tourism professionals,

I have been in this profession for 58 years. No matter how much we complain or how tired we become, we still love what we do. Otherwise, we would have chosen another profession many years ago.

For approximately 20 years, I have made it a tradition to publish an assessment every November. First, I look back and evaluate the season we have left behind. Then I look ahead and consider how the coming season might take shape.

The past is the most important guide to the future. It is impossible to plan properly for the future without learning from previous experiences.

We have once again completed a tourism year covering both the winter and summer seasons.

Approximately 80% of the predictions I made in my November article last year came true. However, what concerns me most is that we have returned to a practice we have been trying to leave behind for years.

Türkiye had made considerable progress in moving away from being a destination that relied on last-minute bookings to fill its tourism capacity. Unfortunately, we are now moving towards the same situation again.

There is little point in discussing the reasons and how this happened at length. Everyone continues to follow their own approach until the consequences become serious enough for all of us.

The fact that tour operators are competing through price wars rather than service and quality, while hoteliers are adopting the same approach, poses a significant risk to the future of our industry.

We should remember that customers won through low prices can easily be lost when they find a cheaper offer elsewhere. However, customers won through quality service, trust and satisfaction can remain loyal for many years.

Tourism is not simply about selling beds, filling aircraft seats or offering the lowest prices. Tourism is about trust and satisfaction.

Uğur takes a more optimistic view of 2027

Looking back at the November assessments I have written over the past three years, I see that I generally painted a rather pessimistic picture.

So, what will 2027 bring?

This time, I see a more positive outlook.

Of course, amid the current turmoil, I believe some hotels will close or change ownership, while some tour operators will cease operations or be sold. This process will not be easy. However, such restructuring periods, which occur from time to time in different industries, can also create the conditions for a healthier market structure if managed properly.

I believe the way forward for Turkish tourism could open up in 2027.

There are several important reasons for this:

1. The market will find its balance

European consumers are paying increasing attention to the relationship between the service they receive and the price they pay.

It is difficult to maintain customer loyalty in a market where trust has been damaged and expectations have not been met. For this reason, service quality and customer satisfaction will once again become decisive factors, particularly in European source markets.

2. Transportation costs could ease

If the expected decline in jet fuel prices materialises, air transportation costs could also ease.

This could contribute positively to the competitiveness of both tour operators and destinations.

3. Employees' income tax burden could be reduced

The government could consider measures to reduce employees' income tax burden, either instead of wage increases or as a complementary measure.

Such arrangements could increase employees' net take-home pay while helping to create a more balanced structure for employers' overall labour costs.

4. Business competitiveness could be reshaped

Bringing costs under control could enable tourism businesses to offer more competitive prices in international markets.

However, the most important point is to create a pricing advantage without compromising service quality.

5. The balance between foreign currency and the Turkish lira should become more predictable

Determining the value of the Turkish lira according to economic realities and market conditions, rather than through mechanisms that restrict its value, is important for tourism businesses seeking to make long-term plans.

A more predictable economic environment would also have a positive impact on investment decisions and pricing policies.
Of course, whether all these developments materialise will depend on economic and political conditions. I consider them positive expectations for 2027, not confirmed developments.

"We must compete by creating value, not by cutting prices"

Above all these expectations, there is a much more important question our industry needs to ask itself:

What kind of tourism destination do we really want Türkiye to be?

A country offering the cheapest holidays, or a reliable and preferred destination that delivers more than the value of the price customers pay?

I believe it is time to answer this question.

We must compete by creating value, not by cutting prices. Instead of trying to take customers away from one another, we should work to increase Türkiye's overall tourism value. We must not sacrifice our long-term reputation for short-term gains.

My 58 years in this profession have taught me one thing: no success in tourism is permanent. However, a structure built on the right strategy, quality service and trust can remain strong for many years.

I hope 2027 will be not only a new season for our industry but also the beginning of a new approach.

I wish everyone a healthy, prosperous, successful and profitable 2027 season.

With love and respect,

To all tourism professionals...

2026 yaz sonu ve sonbahar döneminde farklı markaları altında bir düzineden fazla oteli hizmete açan şirket, bunun yanı sıra 2031 yılına kadar hayata geçirilmesi planlanan yeni otel projeleri için de anlaşmalar gerçekleştirdi.

Yeni projeler arasında Mercure, Pullman, Swissôtel, Tribe, MGallery Collection, Novotel ve Handwritten Collection markalarının farklı ülkelerdeki açılışları bulunuyor.

Mercure markası ilk kez İsveç'te hizmete girdi

Accor'un Avrupa'daki yeni açılışları arasında İsveç'in Göteborg kentindeki Mercure Gothenburg yer aldı. Bu otelle birlikte Mercure markası ilk kez İsveç pazarına girdi.

İngiltere'de ise The Queen at Chester oteli, yaz döneminde Handwritten Collection bünyesinde hizmet vermeye başladı.

İsviçre'de bulunan Hotel Aeschi Interlaken de kapsamlı yenileme çalışmalarının ardından Handwritten Collection markasına dahil edilecek.

Avusturya'da ilk Pullman oteli 2028'de açılacak

Accor'un imzaladığı yeni otel anlaşmaları kapsamında Avrupa'nın farklı şehirlerinde de yeni projeler planlanıyor.

Avusturya'nın başkenti Viyana'da grubun ilk Pullman otelinin 2028 yılında açılması hedefleniyor.

Gürcistan'ın Batum kentinde ise bir Swissôtel otelinin 2027 yılının başında hizmete girmesi planlanıyor.

Polonya'da Krakow Havalimanı'nda hayata geçirilecek Tribe otelinin açılış tarihi 2030 olarak belirlendi.

MGallery Collection New York'ta ilk otelini açacak

Accor'un ABD'deki yeni projesi New York'ta bulunuyor. Ink 48 otelinin 2028 yılında MGallery Collection markası altında yeniden konumlandırılarak açılması planlanıyor.

Bu proje, MGallery Collection markasının New York kentindeki ilk oteli olacak.

Hindistan'da Novotel yatırımı 2031'de açılacak

Accor, Hindistan'daki büyüme planları kapsamında Novotel Jaipur Achrol Resort & Spa projesi için de anlaşma imzaladı.

Otelin Hindistan'ın Jaipur kentinde 2031 yılında açılması hedefleniyor.

Şirketin Avrupa'daki diğer projelerinden biri ise Arnavutluk'ta planlanan Swissôtel oteli. Bu tesisin de 2028 yılında açılması öngörülüyor.

Para Dergisi’nde İdriz Çolaklı imzasıyla yayınlanan haberine göre, uzun yıllar Yıldız Holding bünyesinde faaliyet gösteren Göcek Marina, 2025 yılında Koç Holding’e geçti. Koç Holding’in iştiraki Tek-Art Kalamış ve Fenerbahçe Marmara Turizm Tesisleri A.Ş. (Tek-Art Marina), Göcek’teki Göcek Village Port Marina, Göcek Exclusive Port Marina ve bu marinalara bağlı otellerin işletme hakkını 160 milyon dolar bedelle devraldı.

2026 yılının başından itibaren Koç Holding kontrolünde faaliyet göstermeye başlayan Göcek Marina’da yeni yönetim tarafından çeşitli düzenlemeler hayata geçirilmeye başlandı. Bu kapsamda alınan önemli kararlardan biri de marina bünyesindeki otelin işletme markasının değiştirilmesi oldu.

2014 yılından bu yana hizmet veren Rixos Premium Göcek ile devam edilmeme kararı alınırken, otelin yeni işletmecisinin Divan olması bekleniyor. Mevcut çalışanlarla yeni sözleşmelerin imzalanmaya başlanması da işletme değişikliğine yönelik hazırlıkların sürdüğünü gösteriyor.

Divan’ın 10 oteli bulunuyor

Divan Otelleri, Türkiye ve yurt dışında farklı şehirlerde toplam 10 otelle faaliyet gösteriyor. Markanın İstanbul, Ankara, Antalya, Bodrum, Adana, Mersin, Gaziantep, Tekirdağ, Bursa ve Kuzey Irak’ın Erbil kentinde otelleri bulunuyor.

Divan’ın Antalya Talya ve Bodrum otelleri deniz turizmine yönelik hizmet verirken, diğer tesisleri şehir oteli konseptinde faaliyet gösteriyor. Göcek Marina bünyesinde hizmete girmesi planlanan Divan oteli de markanın deniz turizmi alanındaki tesisleri arasında yer alacak.

Reise vor9 Podcast'e konuşan uzmanlara göre lüks seyahat edenler artık yalnızca gösterişli oteller ve üst düzey hizmetlerle ilgilenmiyor. Sıra dışı karşılaşmalar, otantik deneyimler, kişisel ihtiyaçlara göre şekillendirilen hizmetler ve huzurlu tatil ortamları daha fazla önem kazanıyor.

Fyne Travel Ürün Müdürü ve Lufthansa City Center otel satın alma uzmanı Julia Teutrine, geleneksel lüks anlayışının tek başına belirleyici olma özelliğini kaybettiğini söyledi.

Teutrine, seyahat edenler açısından beyaz eldivenli bir uşak hizmetinden ziyade, örneğin saat 16.00'da kahvaltı yapabilme imkânının daha önemli olabileceğini belirtti. Kişisel ihtiyaçlara yanıt veren esnek hizmetlerin öne çıktığını ifade etti.

Lufthansa City Center'ın Köln'deki seyahat acentelerinden birinin yetkili temsilcisi ve Fyne Travel sorumlusu Daniela Lambers de müşterilerin giderek daha fazla huzur, güvenlik ve mahremiyet aradığını söyledi.

Lambers'e göre varlıklı müşteriler, ekonomik durumlarını sergilemek yerine dikkat çekmeden ve rahatsız edilmeden zaman geçirmeyi tercih ediyor. Genç lüks turistler arasında ise sürdürülebilirlik ve anlamlı deneyimlere yönelik ilgi artıyor.

Kalabalık destinasyonlar yerine alternatif rotalar öne çıkıyor

Lüks seyahat pazarında destinasyon tercihlerinde de değişim yaşanıyor. Lambers, aşırı kalabalık turizm merkezleri yerine daha sakin ve kişiselleştirilmiş seyahat deneyimlerinin tercih edildiğini belirtti.

Japonya talep görmeye devam ederken Sri Lanka, Vietnam ve Çin'in de ilgi kazandığını ifade eden Lambers, Kahire'deki yeni müzenin Mısır'a yönelik ilgiyi destekleyen unsurlardan biri olduğunu söyledi.

Doğa odaklı seyahatler de lüks turizmde öne çıkan başlıklar arasında yer alıyor. Kanada'daki uzak ve izole konaklama tesisleri ile Şili'deki Atacama Çölü'ne düzenlenen seyahatler bu kapsamda değerlendiriliyor.

Bilinen destinasyonlarda da daha sakin alternatiflere yönelim görülüyor. Barcelona ve Lizbon yerine Valencia ve Porto gibi şehirlerin tercih edilebildiği belirtiliyor.

Bununla birlikte Julia Teutrine, seyahat trendlerinin her müşteri için aynı anlama gelmediği uyarısında bulundu. Bir destinasyonun popüler olmasının, mutlaka müşterinin beklentilerine uygun olduğu anlamına gelmediğini belirten Teutrine, seyahat önerilerinde kişisel tercihlerin esas alınması gerektiğini vurguladı.

Sağlık turizmi ve gastronomi lüks seyahatin parçası oluyor

Lüks seyahatlerde sağlık, uzun ve sağlıklı yaşam (longevity), farkındalık ve medikal wellness uygulamalarının önemi artıyor.

Lambers, bu alanların yalnızca geçici trendlerden ibaret olmadığını belirterek Ayurveda, oruç ve meditasyon gibi uzun süredir bilinen uygulamaların farklı isimlerle yeniden gündeme geldiğini ifade etti. Ona göre değişen en önemli unsur, seyahat edenlerin bu uygulamaları denemeye daha istekli olması.

Teutrine de wellness otellerinin, sağlık programlarının ve kişiye özel uygulamaların çeşitlendiğine dikkat çekti.

Gastronomi de lüks seyahatlerde başlı başına bir seyahat motivasyonu haline geliyor. Üst düzey restoranların yanı sıra yerel ürünler, üreticilerle tanışma, pazar ziyaretleri ve otantik mutfak deneyimleri turistlerin ilgisini çekiyor.

Lüks seyahat satışında acentelerin uzmanlığı önem kazanıyor

Lüks seyahat pazarındaki değişim, seyahat acentelerinin danışmanlık süreçlerine ilişkin beklentileri de etkiliyor.

Julia Teutrine, seyahat danışmanlarının kişisel olarak tercih etmeyecekleri yüksek fiyatlı ürünleri de müşterilerine sunabilecek özgüvene sahip olması gerektiğini söyledi.

Bu alanda başarılı danışmanlık için ürün bilgisi, kişisel deneyim ve otellerle tur operatörleriyle kurulan güçlü bağlantıların önem taşıdığını belirten Teutrine, danışmanların bir ürünü çok iyi tanıtabilmek için mutlaka o ürünün hedef kitlesinden biri olması gerekmediğini ifade etti.

Daniela Lambers ise Fyne Travel uzmanları arasındaki bilgi paylaşımının önemine dikkat çekti. Hiçbir danışmanın bütün otelleri ve destinasyonları kişisel olarak tanımasının mümkün olmadığını belirten Lambers, doğru bilgi kaynaklarına ve sektör içindeki doğru bağlantılara sahip olmanın önemini vurguladı.

Resmi istatistiklere göre Rusya’dan Vietnam’a gelen turist sayısı 2026 yılının ilk dokuz ayında yüzde 161 arttı. Ankette Vietnam destinasyonunu 332 katılımcı tercih etti.

Araştırmada 30 tur operatörü değerlendirildi. Bunlardan altısı 10’dan fazla oy alarak sıralamanın öne çıkan şirketleri arasında yer aldı.

Biblio Globus yüzde 30,8 ile liderliğini korudu

Ankete göre Biblio Globus, yüzde 30,8 tercih oranıyla Vietnam destinasyonunda ilk sırada yer aldı. Ancak şirketin oranı geçen kış sezonundaki yüzde 32,9 seviyesine göre 2,1 puan geriledi.

Biblio Globus'un Vietnam programındaki konumunda Aeroflot ile yaptığı anlaşmanın etkili olduğu belirtildi. Bu anlaşma sayesinde tur operatörü, özel koşullarla paket tur oluşturabiliyor. Aeroflot'un Moskova'dan Vietnam'ın Phu Quoc Adası'na uçuş başlatmasıyla şirketin bu destinasyondaki uçuş ağı da genişledi.

Uzmanlar, Biblio Globus'un Vietnam'da Tayland destinasyonundaki kadar baskın bir pazar konumuna ulaşamamasının temel nedenini rakip tur operatörlerinin faaliyetlerini artırması olarak değerlendirdi.

Anex ve Pegas Touristik'in tercih oranları yükseldi

Vietnam turlarında ikinci sırada yüzde 24,2 ile Anex yer aldı. Şirketin tercih oranı geçen kış sezonundaki yüzde 23,2'ye kıyasla 1 puan arttı.

Ankette, Anex'in Moskova'dan Phu Quoc'a Vietnam merkezli Sun PhuQuoc Airlines uçuşlarıyla tur programını başlatacağını açıklamasından önce gerçekleştirildiğine dikkat çekildi. Şirketin bu nedenle daha fazla büyüme potansiyeli bulunduğu belirtildi.

Anex yetkilileri, uçuş kapasitelerinin artırıldığını ve bu artışın yalnızca Moskova'yla sınırlı kalmadığını açıkladı. Bölgesel çıkışlarda ise şirketin Vietjet ile iş birliği yaptığı bildirildi.

Sıralamada en yüksek artışı kaydeden tur operatörü Pegas Touristik oldu. Şirket, yüzde 16,1 tercih oranıyla üçüncü sıraya yerleşti. Geçen kış sezonunda yüzde 12,6 olan oranını 3,5 puan artırdı.

Uzmanlar, Pegas Touristik'in Phu Quoc uçuşlarını 20 Mart'ta duyurmasının ve erken rezervasyon satışlarını başlatmasının bu artışta etkili olduğunu belirtti. Şirket, 31 Ekim'den itibaren Moskova çıkışlı olmak üzere Ikar uçuşlarıyla Phu Quoc programını planladı.

Pegas Touristik'in yaz sezonunda Nha Trang uçuş sıklığını önemli ölçüde artırmasının da seyahat acentelerinin şirketin kış programlarına ilgisini desteklediği ifade edildi.

Fun&Sun ve Coral Travel

Geçen kış sezonunda yüzde 14,7 tercih oranıyla üçüncü sırada bulunan Fun&Sun, bu sezon yüzde 11,3 ile dördüncü sıraya geriledi. Şirketin tercih oranı 3,4 puan düştü.

Bu gerilemede şirketin yaz döneminde yaşadığı bilgi teknolojileri altyapısı sorunları ve sonrasında yaz uçuş programını küçültmesinin etkili olduğu belirtildi. Ekim ayında Vietnam kış programında da değişikliğe gidildi.

Fun&Sun, Moskova'dan Phu Quoc'a turistleri Nordwind uçuşlarıyla taşımayı planlıyor. Uzmanlar, şirketin operasyonel riskleri azaltmaya yönelik bir yaklaşım izlediğini ve geçmişte olduğu gibi rakiplerine düşük fiyatlarla karşılık vermesinin beklenmediğini ifade etti.

Coral Travel ise yüzde 8,6 tercih oranıyla beşinci sırada yer aldı. Şirketin geçen kış sezonundaki yüzde 9,5'lik oranı 0,9 puan geriledi.

Coral Travel yetkilileri, Vietnam'ın şirketin kış sezonundaki en önemli beş destinasyonundan biri olduğunu açıkladı. Şirketin kış destinasyonları sıralamasında Vietnam; Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri, Türkiye ve Tayland'ın ardından geliyor.
Coral Travel, kendi incoming şirketinin bulunmasını ve otellerdeki kontenjanlarını artırmasını güçlü yönleri arasında gösterdi. Şirket, bu sayede uçuşlardaki koltuk kapasitesine uygun konaklama imkânı sağlayabildiğini belirtti.

Rusya'da bireysel tur programlarına ilgi artıyor

Araştırmada öne çıkan bir diğer gelişme, seyahat acentelerinin kitlesel charter kapasitesine dayalı çalışan operatörlerin yanı sıra bireysel tur programları hazırlayan şirketlerle de daha fazla iş birliği yapmaya başlaması oldu.

Bu eğilim doğrultusunda Russkiy Ekspress, yüzde 1,5 tercih oranıyla ilk kez sıralamaya girdi. Şirket, Vietnam programında Vietnam Airlines'ın tarifeli uçuşlarında koltuk blokları oluşturduğunu ve otellerde konaklama kontenjanları aldığını açıkladı.

Vietnam'da uçuş kapasitesi otel kontenjanlarını zorluyor

Araştırmada, Vietnam destinasyonunda artan uçuş kapasitesinin konaklama imkânlarıyla her zaman aynı hızda karşılanamadığına da dikkat çekildi.

Geçen kış sezonunda popüler otellerde talep edilen oda tiplerinin onaylanamadığı çok sayıda durum yaşandığı, bunun seyahat acenteleri ve turistler arasında memnuniyetsizliğe neden olduğu belirtildi.

Tur operatörleri, özellikle tatil ve yılbaşı dönemleri için rezervasyonların geciktirilmemesi gerektiği konusunda seyahat acentelerini uyarıyor.

Stratejinin tanıtımında konuşan AB Turizm Komiseri Apostolos Tzitzikostas, Avrupa’daki turizm dağılımındaki eşitsizliğe dikkat çekti. Tzitzikostas’ın verdiği bilgiye göre, turistik gecelemelerin yarısı Avrupa’daki bölgelerin yalnızca yüzde 13’ünde gerçekleşiyor.

Komisyon, turizmin ekonomik katkısını korurken yerel halkın yaşam kalitesinin de gözetilmesini hedefliyor. Bu kapsamda özellikle kruvaziyer turizminin yoğunlaştığı liman kentlerine odaklanılıyor. Çok sayıda yolcunun aynı anda kentlere ulaşmasının altyapı, çevre ve yerel halk üzerinde baskı oluşturabileceğine işaret eden Tzitzikostas, ilgili taraflar arasındaki iş birliğinin artırılacağını belirtti.

Destinasyonlara araç ve veri desteği

Avrupa Komisyonu, önümüzdeki altı ay içinde turizm yönetiminde daha dengeli bir yapı oluşturulmasına yönelik tavsiyeler yayımlamayı planlıyor. Destinasyonların kullanabileceği bir araç seti, Avrupa Turizm Gözlemevi ve ortak bir veri alanı da stratejinin bileşenleri arasında yer alıyor.

Sektördeki yaklaşık 1 milyon kişilik iş gücü açığına karşı Avrupa Turizm Akademisi kurulması da öngörülüyor. Ayrıca kamu kurumlarını, şirketleri ve sektör kuruluşlarını bir araya getirecek Avrupa Turizm İttifakı oluşturulacak.

Ancak strateji hukuken bağlayıcı değil. Turizm politikalarına ilişkin yetki büyük ölçüde AB üyesi ülkelerde kalmaya devam edecek.

DRV’den marj vergisi reformu çağrısı

Alman Seyahat Birliği (DRV), Avrupa Komisyonu’nun sektörün rekabet gücünü önceliklendirmesini olumlu karşıladı. DRV Başkanı Albin Loidl, bürokrasinin azaltılması ve adil rekabet koşullarının oluşturulmasının önemine dikkat çekti.

Loidl, seyahat hizmetlerinde uygulanan marj vergisi düzenlemesinin gözden geçirilmesini de öncelikli talepler arasında gösterdi. Komisyonun bu konuda yeni düzenleme önerisini yıl içinde sunması bekleniyor.

Avrupa Seyahat Acenteleri ve Tur Operatörleri Birliği ECTAA da stratejiyi destekledi. Birlik, seyahat acenteleri ve tur operatörlerinin danışmanlık yoluyla talebi daha az bilinen destinasyonlara ve yüksek sezon dışındaki dönemlere yönlendirebileceğini vurguladı.

İşte Kadir Uğur’un “2027 Türkiye turizmi için yeni bir başlangıç olabilir mi?” başlıklı o yazısı.

Değerli meslektaşlarım, ülkemizin baş tacı turizmcilerimiz,

58 yıldır bu mesleğin içindeyim. Ne kadar şikâyet etsek, ne kadar yorulsak da mesleğimizi seviyoruz. Yoksa yıllar önce başka bir mesleği seçerdik.

Yaklaşık 20 yıldır, her kasım ayı geldiğinde alışkanlık hâline getirdiğim bir değerlendirme yaparım. Önce arkama bakar, geride bıraktığımız sezonu değerlendirir; sonra önüme bakar, gelecek sezonun nasıl şekilleneceğini düşünürüm.

Çünkü geçmiş, geleceğin en önemli yol göstericisidir. Geçmişten ders çıkarmadan geleceği doğru planlamak mümkün değildir.

Yine bir kış ve yaz sezonunu kapsayan turizm yılını geride bıraktık.

Geçen yıl kasım ayında kaleme aldığım öngörülerin yaklaşık yüzde 80'i gerçekleşti. Ancak beni asıl düşündüren konu, yıllardır kurtulmaya çalıştığımız bir alışkanlığa yeniden geri dönmüş olmamız.

Türkiye, bir dönem son dakika rezervasyonlarıyla sezon doldurmaya çalışan bir ülke olmaktan çıkma yolunda önemli mesafeler katetmişti. Ne yazık ki bugün yeniden aynı noktaya doğru ilerliyoruz.

Nedenlerini ve nasılını uzun uzun tartışmayalım. Çünkü herkes yine bildiğini okumaya devam edecek. Ta ki yaşananların sonuçları hepimize yeterince ağır gelene kadar.

Tur operatörlerinin servis ve hizmet kalitesi üzerinden rekabet etmek yerine fiyat savaşlarına girmesi, otelci meslektaşlarımızın da aynı anlayışla hareket etmesi sektörümüzün geleceği açısından ciddi bir risk oluşturuyor.

Unutmayalım ki fiyatla kazanılan müşteri, daha düşük bir fiyat gördüğünde kolaylıkla kaybedilebilir. Ancak kaliteli hizmetle, güvenle ve memnuniyetle kazanılan müşteri uzun yıllar sizinle kalır.

Turizm yalnızca yatak satmak, uçak koltuğu doldurmak veya en düşük fiyatı sunmak değildir. Turizm, bir güven ve memnuniyet işidir.

Son üç yıldır kaleme aldığım kasım değerlendirmelerine dönüp baktığımda, genellikle oldukça karamsar bir tablo çizdiğimi görüyorum.

Peki, 2027 nasıl olacak?

Bu defa önümde daha pozitif bir tablo görüyorum.

Elbette yaşanan bu hengâmenin içinde bazı otellerin kapanacağını veya el değiştireceğini, bazı tur operatörlerinin de faaliyetlerini sonlandıracağını ya da satılacağını düşünüyorum. Bu süreç kolay olmayacak. Ancak sektörlerde zaman zaman yaşanan bu tür yeniden yapılanmalar, doğru yönetildiği takdirde daha sağlıklı bir piyasa yapısının oluşmasına da zemin hazırlayabilir.

Ben 2027 yılında Türkiye turizminin önünün açılabileceğine inanıyorum.

Bunun birkaç önemli nedeni var:

1. Piyasa kendi dengesini bulacak.

Avrupalı tüketici, kendisine sunulan hizmet ile ödediği bedel arasındaki ilişkiye giderek daha fazla önem veriyor. Güvenin zedelendiği, beklentilerin karşılanmadığı bir pazarda müşteri sadakatini korumak kolay değildir. Bu nedenle özellikle Avrupa pazarında hizmet kalitesi ve müşteri memnuniyeti yeniden belirleyici olacaktır.

2. Ulaşım maliyetlerinde rahatlama yaşanabilir

Jet yakıtı fiyatlarında beklenen düşüş gerçekleşirse hava ulaşım maliyetlerinde de bir rahatlama yaşanabilir. Bu durum hem tur operatörlerinin hem de destinasyonların rekabet gücüne olumlu katkı sağlayabilir.

3. Çalışanların üzerindeki vergi yükü hafifletilebilir

Devletimizin ücret artışları yerine veya bunları tamamlayıcı biçimde, çalışanların gelir vergisi yükünü azaltacak düzenlemelere yönelmesi önemli bir seçenek olabilir. Böylece çalışanların eline daha fazla net ücret geçerken, işveren üzerindeki toplam işçilik maliyetleri de daha dengeli bir yapıya kavuşabilir.

4. İşletmelerin rekabet gücü yeniden şekillenebilir

Maliyetlerin kontrol altına alınması, işletmelerin dış pazarlarda daha rekabetçi fiyatlar sunabilmesini sağlayabilir. Ancak burada dikkat edilmesi gereken en önemli konu, fiyat avantajı yaratırken hizmet kalitesinden ödün vermemektir.

5. Döviz ve Türk lirası dengesi daha öngörülebilir olmalı.

Türk lirasının değerinin baskı mekanizmaları yerine, ekonomik gerçekler ve piyasa koşulları çerçevesinde belirlenmesi, turizm işletmelerinin uzun vadeli planlama yapabilmesi açısından önem taşıyor. Öngörülebilir bir ekonomik ortam, yatırım kararlarını ve fiyat politikalarını da olumlu etkileyecektir.

Bütün bunların gerçekleşmesi elbette ekonomik ve siyasi koşullara bağlı. Bunları kesinleşmiş gelişmeler olarak değil, 2027 için olumlu beklentilerim olarak değerlendiriyorum.

Ancak bütün bu beklentilerin üzerinde, sektörümüzün kendisine sorması gereken çok daha önemli bir soru var:

Biz gerçekten nasıl bir turizm ülkesi olmak istiyoruz?

En ucuz tatil ülkesi mi, yoksa verdiği hizmetin karşılığını fazlasıyla sunan, güvenilir ve tercih edilen bir destinasyon mu

Bence artık bu sorunun cevabını vermenin zamanı geldi.

Fiyat kırarak değil, değer yaratarak rekabet etmeliyiz. Birbirimizin müşterisini almaya çalışmak yerine Türkiye'nin toplam turizm değerini yükseltmeliyiz. Kısa vadeli kazançlar uğruna uzun vadeli itibarımızı kaybetmemeliyiz.

58 yıllık meslek hayatım bana şunu öğretti: Turizmde hiçbir başarı kalıcı değildir; ancak doğru strateji, kaliteli hizmet ve güven üzerine kurulan bir yapı uzun yıllar ayakta kalabilir.

2027'nin sektörümüz için yalnızca yeni bir sezon değil, aynı zamanda yeni bir anlayışın başlangıcı olmasını diliyorum.

Hepimize sağlıklı, bereketli, başarılı ve bol kazançlı bir 2027 sezonu olsun.

Sevgi ve saygılarımla,

Tüm turizm emekçilerine...

PEGAS Touristik, stratejik havayolu ortaklarının uçuşlarında garanti blok koltukların yanı sıra tarifeli seferler üzerinden (GDS) hazırlanan paketler de sunacak. Tur operatörünün kış sezonu portföyünde dünya genelinde, yakın çevre ülkeleri de dahil olmak üzere 2 binden fazla konaklama tesisi bulunuyor.

Vietnam satışlarında yüzde 1.000’in üzerinde artış

Şirketin kış sezonundaki öncelikli destinasyonları Tayland, Vietnam ve Mısır olacak. Vietnam’da geçen yılın aynı dönemine göre satışların yüzde 1.000’in üzerinde arttığı belirtilirken, Phu Quoc ve Cam Ranh programları öne çıkıyor.

Tayland’da Phuket ve Pattaya’ya; Mısır’da ise Hurgada ve Şarm el-Şeyh’e farklı Rus şehirlerinden uçuşlar düzenlenecek. Mısır programında haftalık toplam uçuş sıklığı 3-6 arasında planlanırken, Phuket uçuşları 11, Pattaya uçuşları ise üç farklı çıkış şehrini kapsıyor.

Tur operatörünün kış programında Birleşik Arap Emirlikleri, Türkiye ve diğer yakın destinasyonlar da bulunuyor. Türkiye’de Antalya ve İstanbul uçuşları sunulurken, özellikle Belek’te premium konaklama ve golf turizmi ürünleri öne çıkarılıyor.

Mısır otel portföyünde ilk sırada

PEGAS Touristik’in kış sezonu otel portföyünde en geniş seçenek Mısır’da bulunuyor. Ülkede 538 otel satışa sunulurken bunların 302’si beş yıldızlı tesislerden oluşuyor. Şarm el-Şeyh’te 198, Hurgada’da ise 104 beş yıldızlı otel bulunuyor.

Birleşik Arap Emirlikleri, Dubai’deki 497 otelle ikinci sırada yer alırken Türkiye, Antalya ve İstanbul’daki 482 yıl boyu açık otelle üçüncü sırada bulunuyor. Asya destinasyonlarında ise Tayland 359, Vietnam 300 otelle portföyde yer alıyor.

Şirket, özellikle öncelikli otellerde anında rezervasyon onayı garantisine ve yalnızca PEGAS Touristik üzerinden satılan özel tesislere ağırlık veriyor. Tayland’da Phuket’te 16, Pattaya’da iki özel otel bulunuyor. Vietnam’da ise Aquamarine Cam Ranh by Swandor ve Swandor Cam Ranh bu kapsamda sunuluyor.

Türkiye’de Belek bölgesinde Pegas Select, Pegas Select Star ve yeni Pegas Golf konseptleri öne çıkıyor. Golf konsepti kapsamında 20 otel satışa sunuluyor.

Rusya iç pazarında geniş tur paketi seçenekleri

PEGAS Touristik, yurt dışı destinasyonlarının yanı sıra Rusya iç pazarında da uçuş ve konaklamayı birleştiren paketler sunuyor. St. Petersburg, Soçi, Kaliningrad, Kafkasya Mineral Suları, Kazan, Baykal, Dağıstan ve Sheregesh programın öne çıkan destinasyonları arasında.

Şirket ayrıca Abhazya, Kazakistan, Gürcistan, Ermenistan, Azerbaycan, Belarus ve Kırgızistan’a yönelik paketler hazırladı. Abhazya için Soçi üzerinden gerçekleştirilen seyahatlerin yanı sıra Soçi ve Abhazya’yı birleştiren turlar da sunuluyor.

PEGAS Touristik, uçuş bloklarının bulunmadığı destinasyonlarda tarifeli seferler üzerinden rezervasyon ve yalnızca konaklama seçenekleriyle de müşterilerine esnek seyahat alternatifleri sağlıyor.

Gazeteci Bahadır Özgür, sosyal medya üzerinden Başsavcılığın kararını duyurdu. Özgür şu ifadeleri kullandı:

“İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, fon soruşturması kapsamında Lydia Holding ortaklarından Neslihan Mumcu’nun sermaye piyasası araçlarının dondurulmasını, mal varlığı işlemlerinin kontrol edilmesini ve taşınmaz, gemi ve hava aracı kayıtlarının araştırılmasını talep etti.”

Batuhan Mumcu görevden almıştı

2023 yılından 2026 yılının Ağustos ayına kadar Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı olarak görev yapan Batuhan Mumcu, 31 Ağustos 2026 tarihinde görevden alınarak Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) Kurul Üyeliğine atanmıştı.

Batuhan Mumcu'nun BTK'daki görevinden de alındığına ilişkin haber ve iddialar olsa da, BTK'nın resmi sayfasında Mumcu'nun hala üye olarak yer aldığı görülüyor. Mumcu'nun görevden alındığına ilişkin resmi bir karar da bulunmuyor.

Batuhan Mumcu kimdir?

1983 yılında Erzincan’da doğan Batuhan Mumcu, Yakın Doğu Üniversitesi Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bölümü’nden mezun oldu. 2012 yılında Atılım Üniversitesi Kamu Yönetimi ve Siyaset Bilimi Bölümü’nde yüksek lisansını tamamlayan Mumcu, 2023 yılında Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi’nde “Türkiye’de Kültürel Mirası Korumaya Yönelik Politikaların Kamu Yönetimine Yansıması: Alan Başkanlığı Uygulaması” başlıklı teziyle Siyaset Bilimi alanında doktorasını tamamladı.

Kamu kariyerine 2015 yılında Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’nda başlayan Mumcu, 2016-2018 yılları arasında Başbakan Yardımcılığı Özel Kalem Müdürü olarak görev yaptı. Ardından Basın, Yayın ve Enformasyon Genel Müdürlüğü’nde vekâleten Genel Müdür Yardımcılığı görevini üstlendi.

2018 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı Özel Kalem Müdürlüğü’ne atanan Mumcu, Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansının (TGA) kuruluşuna ilişkin yasal süreçte rol aldı.

2023 yılında Kültür ve Turizm Bakan Yardımcılığına getirilen Mumcu, Yunus Emre Vakfı Yönetim Kurulu Üyeliği ve TÜRKSOY Türkiye Temsilciliği görevlerini de üstlendi.

Goldberg, yönetimde geçiş sürecinin düzenli yürütülmesi amacıyla 16 Şubat 2027’ye kadar görevini sürdürecek. Şirket yönetim kurulu, yeni CEO’nun belirlenmesi için bir danışmanlık şirketini görevlendirdi. Goldberg, CEO’luk görevinden ayrılırken yönetim kurulundan da çıkacak. Şirket, ayrılığın gerekçesine ilişkin açıklama yapmadı.

Finans Direktörü Michael Noonan ise başka bir kariyer fırsatını değerlendirmek üzere yıl sonunda görevinden ayrılacak. Ocak ayından itibaren bu görevi, 2019’dan bu yana Tripadvisor’da çalışan ve halen Strateji ve Operasyonlardan Sorumlu Üst Düzey Yönetici (Chief Strategy and Operations Officer) olarak görev yapan Kristen Dalton üstlenecek.

425 kişinin işine son verilecek

Tripadvisor, yeniden yapılanma kapsamında Hotels & Other bölümündeki çalışanları ve dış yüklenicileri kapsayan yaklaşık 425 kişilik iş gücü azaltımına gidiyor. Şirket, bu adımla maliyetleri düşürmeyi ve geleneksel otel işini daha yalın bir yapıya kavuşturmayı hedefliyor.

Şirketin finansal sonuçları da baskıyı artırıyor. Üçüncü çeyrekte düzeltilmiş kâr, yükselen giderler nedeniyle geriledi. Gelirlerin yatay seyrettiği dönemde kârlı büyümenin yeniden sağlanıp sağlanamayacağına ilişkin soru işaretleri arttı. Açıklamaların ardından Tripadvisor hisseleri borsada yüzde 27’ye varan değer kaybı yaşadı.

Yapay zekâ otel karşılaştırma işini zorluyor

Seyahat planlamasında Google ve yapay zekâ destekli asistanların daha fazla kullanılmaya başlanması, Tripadvisor’ın geleneksel otel karşılaştırma ve yönlendirme modelini baskı altına alıyor. Platformun reklam ve müşteri yönlendirme komisyonlarına dayalı metasearch işinin bu değişimden olumsuz etkilendiği değerlendiriliyor.

Tripadvisor, otel karşılaştırma faaliyetlerindeki gerilemeyi, gezi ve turistik aktivite rezervasyon platformu Viator’ı büyüterek dengelemeye çalışıyor. Yeni yönetimin öncelikleri arasında bu dönüşümü hızlandırmak ve şirketi yeniden kârlı büyüme sürecine taşımak bulunuyor.

Araştırmada öne çıkan bir diğer eğilim, belirli etkinlikler için yapılan seyahatlerdeki artış oldu. Uluslararası turistlerin yüzde 58’i, son iki yılda en az bir kez konser, festival, spor organizasyonu veya başka bir etkinliğe katılmak amacıyla yurt dışına seyahat etti.

Yapay zekâ seyahat rezervasyonlarına giriyor

WTM’de yapay zekânın turizm sektöründeki rolü de kapsamlı biçimde ele alındı. Yapay zekâ uygulamalarının yalnızca rota önerileri ve seyahat planlamasıyla sınırlı kalmadığı; metin tabanlı bir talep üzerinden uçuş, otel ve transferleri içeren bir seyahat oluşturup rezervasyon ve ödeme aşamasına kadar ilerleyebildiği gösterildi.

Bu gelişme, turizm şirketleri açısından tekliflerin yapay zekâ sistemleri tarafından görünür ve erişilebilir hale getirilmesini de önemli bir gündem maddesine dönüştürüyor.

2027’de küresel turizmde yüzde 8 büyüme beklentisi

WTM verilerine göre uluslararası turizm büyümeyi sürdürüyor. Bu yıl yaklaşık 1,57 milyar uluslararası seyahat gerçekleşmesi bekleniyor. Bununla birlikte yüksek uçuş maliyetleri ve jeopolitik belirsizlikler, turistlerin uzak mesafeli seyahatler yerine kendi bölgelerindeki destinasyonları daha sık tercih etmesine neden oluyor.

WTM’deki uzmanlar, 2027 yılında küresel turist trafiğinin yüzde 8 hızlanacağını öngörüyor.

Fuar kapsamında ülkeler de değişen talebi çekmek için farklı tanıtım stratejileri izledi. Tayland wellness turizmine, Suudi Arabistan yeni tatil köyleri ve deneyimlere odaklandı. WTM’nin ana partneri Mısır, fuarı destinasyon tanıtımı için kullandı. Maldivler ise Visit Maldives Year 2027 programını tanıttı.

Organizatörlerin açıkladığı verilere göre WTM 2026’da akredite alıcı sayısı geçen yıla kıyasla yüzde 50 arttı. Fuar, uluslararası turizm sektörünün temsilcilerini bir araya getirerek 2027 yılında sektörün yönünü belirleyecek eğilimlerin ele alındığı önemli platformlardan biri oldu.

Otelcilik kariyerine 1987 yılında İngiltere’deki Grand Hotel Eastbourne’da yönetici adayı olarak başlayan Kağan Ergül, aynı otelde Ziyafet Müdürü ve Yiyecek-İçecek Müdür Yardımcısı pozisyonlarında görev aldı. 1992-1994 yılları arasında Holiday Inn Crowne Plaza İstanbul’da satış yöneticisi olarak çalışan Ergül, ardından Kiriş World Magic Hotel’de Satış ve Pazarlama Müdürü, Kiriş Alinda Beach Hotel ve Joy Hotels’te Genel Müdür olarak görev yaptı.

2003-2007 yılları arasında Voyage Hotels’te Genel Müdür Yardımcılığı görevini üstlenen Ergül, 2007 yılında Stone Group Hotels’e Satış ve Pazarlama Direktörü olarak katıldı. 2012’de Dessole Hotels & Resorts’ün çok ülkeli portföyünde aynı göreve getirilen Ergül, 2014-2016 yılları arasında grubun Tunus operasyonlarını, 2016-2026 yılları arasında ise Yunanistan operasyonlarını genel müdür olarak yönetti. Beş otelden sorumlu olduğu Yunanistan döneminin ardından Swandor Hotels & Resorts’e geçen Ergül, yeni görevinde grubun Türkiye, Vietnam ve Tayland’daki otellerinin gelir yönetimi, satış ve pazarlama faaliyetleri ile kârlılık performansından sorumlu olacak.

Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın açıkladığı verilere göre, eylül ayında Türkiye’deki otellere toplam 12 milyon 391 bin giriş yapıldı. Bu girişlerin 6 milyon 727 binini yabancı, 5 milyon 664 binini ise yerli misafirler oluşturdu.

Eylül ayında toplam 33 milyon 451 bin geceleme yapılırken bunun 21 milyon 900 binini yabancı, 11 milyon 552 binini ise yerli misafirlerin gerçekleştirdiği gecelemeler oluşturdu.

Eylül ayında otellerdeki ortalama geceleme süresi 2,70 gece, ortalama doluluk oranı ise yüzde 62,31 olarak kayıtlara geçti.

Segmentlerine göre otel dolulukları ve gecelemeleri

Segmentlerine göre bakıldığında tesise geliş sayısı, toplam geceleme sayısı, geceleme süresi ve ortalama doluluk açısından en iyi performansı 5 yıldızlı otellerin gösterdiği görülüyor.

Eylül ayında 5 yıldızlı otellere 3 milyon 933 bin giriş yapılırken bu tesislerdeki toplam geceleme sayısı 13 milyon 544 bin, ortalama kalış süresi 3,4 gece ve ortalama doluluk oranı yüzde 80,51 oldu.

Aynı ayda 4 yıldızlı otellere 1 milyon 843 bin giriş yapıldı ve 5 milyon 44 bin geceleme kaydedildi. Bu tesislerdeki ortalama geceleme süresi 2,74 gece, ortalama doluluk oranı ise yüzde 69,39 oldu.

Eylül ayında 3 yıldızlı otellere ise 1 milyon 124 bin giriş yapıldı. Toplam 2 milyon 395 bin geceleme yapılan 3 yıldızlı otellerde ortalama kalış süresi 2,13 gece, ortalama doluluk oranı ise yüzde 52,83 olarak açıklandı.

En fazla geceleme yapan ülkeler

Eylül ayında Türkiye’de en fazla geceleme yapan ülke, 4 milyon 651 bin geceleme ile Rusya Federasyonu oldu. Rusya’yı 4 milyon 566 binle Almanya, 2 milyon 375 binle İngiltere, 1 milyon 545 binle Polonya, 462 binle Romanya, 423 binle Hollanda, 376 binle Çek Cumhuriyeti, 353 binle ABD ve 348 binle Bulgaristan takip etti.

Dokuz aylık dönemde ise Türkiye’de en fazla gecelemeyi 25 milyon 114 binle Almanya’dan gelenler yaptı. Almanya’yı 24 milyon 104 binle Rusya, 14 milyon 545 binle İngiltere, 7 milyon 790 binle Polonya ve 2 milyon 900 binle Hollanda takip etti.

Şehirlere göre eylül ayı verileri

Eylül ayında yapılan 33 milyon gecelemenin 16 milyonu Antalya’da gerçekleşti. Antalya’da eylül ayında tesise giriş sayısı 3 milyon 340 bin, ortalama geceleme süresi 3,68 gece ve otellerdeki ortalama doluluk oranı yüzde 86,26 olarak kayıtlara geçti.

Bu ayda İstanbul otellerine 2 milyon 161 bin giriş yapılırken toplam geceleme sayısı 4 milyon 812 bin, ortalama geceleme süresi 2,43 gece ve ortalama doluluk oranı yüzde 63,20 oldu.

Muğla’da 1 milyon 586 bin tesis girişi yapılırken toplam geceleme sayısı 4 milyon 354 bin, ortalama geceleme süresi 2,74 gece ve ortalama doluluk oranı yüzde 64 olarak kaydedildi.

İzmir’de 526 bin tesis girişi ve 1 milyon 140 bin geceleme gerçekleşti. Ortalama geceleme süresi 2,17 gece, ortalama doluluk oranı ise yüzde 45,42 oldu. Aydın’da ise 363 bin tesis girişi ve 1 milyon 123 bin geceleme kaydedildi. Bu ildeki ortalama kalış süresi 3,09 gece, ortalama doluluk oranı ise yüzde 70,52 olarak açıklandı.

Dokuz ayda 215 milyon geceleme

Yılın ilk 9 ayında Türkiye’deki konaklama tesislerinde toplam 215 milyon geceleme yapılırken, bunun 125 milyon 412 binini yabancı misafirlerin, 89 milyon 596 binini ise yerli misafirlerin yaptığı gecelemeler oluşturdu.

Yıl genelinde Türkiye’deki konaklama tesislerinde ortalama geceleme süresi 2,55 gece, ortalama doluluk oranı ise yüzde yüzde 48,90 oldu.

Yıl genelinde en yüksek doluluk yüzde 72,67 ile Temmuz ayında, en düşük doluluk ise yüzde 25,01 ile Şubat ayında ölçüldü.

Toplam bütçenin 67 milyar 365 milyon 88 bin TL'si cari harcamalara, 27 milyar 788 milyon 301 bin TL'si ise yatırım harcamalarına tahsis edildi. Böylece toplam bütçenin yaklaşık yüzde 29,2'si yatırım bütçesi olarak planlandı.

Ersoy, bütçenin kültür ve sanata erişimin 81 ilde yaygınlaştırılması, kültürel mirasın korunarak gelecek kuşaklara aktarılması ve turizmde elde edilen kazanımların daha yüksek katma değere dönüştürülmesi hedefleri doğrultusunda hazırlandığını belirtti.

Dokuz ayda 51,2 milyar dolar turizm geliri

Bütçe sunumunda Türkiye turizminin 2026 yılı performansına da değinen Ersoy, küresel ölçekte çatışmalar, hava sahası kapanmaları ve enerji fiyatlarındaki artışın seyahat talebi ile uçuş planlamalarını olumsuz etkilediğini söyledi.

Bu koşullara rağmen Türkiye turizminin dayanıklılığını koruduğunu belirten Ersoy, ocak-eylül döneminde 49 milyon 132 bin ziyaretçinin ağırlandığını açıkladı. Aynı dönemde turizm geliri, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 2,4 artarak 51 milyar 278 milyon dolara ulaştı. Bu rakam, dokuz aylık dönemler itibarıyla Türkiye'nin en yüksek turizm geliri oldu.

Bütçe görüşmelerinde Kartalkaya eleştirisi

Komisyon görüşmelerinde bütçe sunumunun ardından milletvekilleri de değerlendirmelerde bulundu. İYİ Parti Çanakkale Milletvekili Rıdvan Uz, Kartalkaya'daki otel yangınında 78 kişinin hayatını kaybetmesini hatırlatarak Bakan Ersoy'u istifaya çağırdı.

Yeni Yol Partisi İzmir Milletvekili Seda Kaya Ösen ise Kapadokya'da bir peri bacasının çökmesiyle yaşanan olayı gündeme getirerek bölgedeki denetim ve ihmallere ilişkin eleştirilerini dile getirdi.

Mısır’ın öncelikleri arasında otel kapasitesini artırmak bulunuyor. Ülke, 2027 yılında 22 milyon yabancı turist ağırlamayı hedefliyor. Bu rakam, 2026 yılı için belirlenen 20 milyon turist hedefinin yüzde 10 üzerinde. Mısır yönetimi, 2030 yılına kadar yıllık turist sayısını 30 milyona çıkarmayı amaçlıyor.

Otel yatırımlarını desteklemek için 50 milyar Mısır lirası büyüklüğündeki finansman programının süresinin uzatılması da planlanıyor. Uluslararası otel markalarıyla yapılan anlaşmaların, harcama kapasitesi yüksek turistleri ülkeye çekmesi bekleniyor. Ancak Bakan Fathy, anlaşma yapılan markaların isimlerini açıklamadı.

Beş yıldızlı otel kapasitesi öne çıkıyor

Tourdom'da yer alan habere göre, Rusya pazarı açısından Mısır’ın özellikle beş yıldızlı otel kapasitesini genişletmesi önem taşıyor. Sektör temsilcilerine göre ülkede otel ve hizmet kalitesi gelişmesine rağmen, nitelikli tesis seçenekleri hâlâ Türkiye’nin gerisinde. Bu nedenle talep gören oteller, yoğun dönemlerde hızla doluyor.

Uluslararası markaların yatırımları ise Mısır’ın konaklama standartlarını yükseltiyor. Anex temsilcileri, bu markaların Türkiye ve BAE tatillerinden tanınan hizmet standartlarını Mısır’a taşıdığını belirtiyor.

Türkiye’deki fiyat artışları Mısır’a talebi destekliyor

Türkiye’de otel fiyatlarının yükselmesi de Mısır’ın alternatif destinasyon olarak öne çıkmasını destekliyor. Antalya Turizm Fuarı kapsamında değerlendirmelerde bulunan Rosa Slon seyahat acenteleri zinciri Genel Müdürü Aleksan Mkrtchyan, Türkiye’deki otellerin büyük bölümünün 2027 yaz sezonu fiyatlarını avro bazında yüzde 7-10 artırdığını belirtmişti. Sektör temsilcileri, bazı Rus turistlerin bu nedenle Mısır’a yöneldiğini ifade ediyor.

Uluslararası zincirler de ülkedeki yatırımlarını büyütüyor. Rixos, önümüzdeki üç yılda Mısır’da yönettiği otel sayısını yaklaşık 20’ye, oda kapasitesini ise 8 binden 15 bine çıkarmayı planlıyor.

Yeni yatırımların hayata geçirilmesiyle Mısır’ın, Türkiye’deki fiyat artışları karşısında alternatif arayan turistlere daha geniş bir üst segment konaklama seçeneği sunması hedefleniyor.

Toplantıya katılan Hristiyan Demokrat Birlik (CDU/CSU) Turizm Çalışma Grubu Başkanı ve Federal Meclis Üyesi Michel Kießling, VUSR’nin sektörün önemli temsilcilerinden biri haline geldiğini ve görüşlerinin siyasette dikkate alındığını belirtti.

TUI CEO’su Sebastian Ebel de Kuzey İrlanda’dan çevrim içi katıldığı toplantıda seyahat acentelerine ve Linnhoff’a iş birliği için teşekkür etti. Ebel, artan yakıt fiyatları ve yapay zekânın yarattığı değişimlerin sektör üzerindeki ekonomik baskıyı artırdığına dikkat çekerek istikrarlı ortaklıkların önemini vurguladı.

Linnhoff’tan ortak hareket çağrısı

Yaklaşık 70 kişinin katıldığı toplantıda konuşan Linnhoff, seyahat acenteleri, tur operatörleri ve büyük turizm şirketlerinin birbirleriyle rekabet etmek yerine ortak çıkarlar doğrultusunda hareket etmesi gerektiğini ifade etti.

Linnhoff, sektörde artan bürokrasiyi, eşit olmayan rekabet koşullarını ve büyük platformların giderek güçlenen pazar konumunu eleştirdi. Ayrıca ticari temsilcilik modelinin geleceğinin açık biçimde tartışılması gerektiğini söyledi.

Tüketicinin korunmasına yönelik düzenlemelerin işletmelerin ekonomik varlığını tehlikeye atmaması gerektiğini belirten Marija Linnhoff, hukuki güvence, girişim özgürlüğü ve sürdürülebilir ücretlendirme modellerinin önemine işaret etti.

AIDA davası seyahat acentelerinin gündeminde

Toplantıda avukat Dietrich Kressel, AIDA ile S-Markt & Mehrwert arasındaki hukuki uyuşmazlığı ve kararın seyahat dağıtım kanalı üzerindeki olası etkilerini değerlendirdi.

Dava, AIDA’nın acentelik sözleşmesini feshetmesi ve taraflar arasındaki ilişkinin rekabet hukuku kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği üzerine yoğunlaştı. AIDA ilişkinin gerçek bir ticari temsilcilik modeli olduğunu savunurken S-Markt & Mehrwert bağımsız bir işletme olarak faaliyet gösterdiğini ileri sürdü. Düsseldorf Bölge Mahkemesi ve ardından Düsseldorf Yüksek Bölge Mahkemesi, esas olarak S-Markt & Mehrwert lehine karar verdi ve feshi geçersiz saydı.

Kressel, kararın seyahat sektöründeki ticari temsilcilik modelini bütünüyle değiştirmediğini vurguladı. Belirleyici unsurun, taraflar arasındaki ilişkinin fiilen nasıl düzenlendiği ve gerçek ticari temsilcilik ile diğer iş modelleri arasındaki ayrım olduğunu söyledi. Kararın seyahat acentelerine otomatik fiyat serbestisi getirmediğini de belirtti.

Kressel’e göre bağımsız seyahat acenteleri, büyük platformlarla fiyat ve indirim üzerinden rekabet etmek yerine danışmanlık hizmetlerini ve uzmanlıklarını öne çıkarmalı. Özellikle karmaşık seyahat planlamalarında kişisel hizmetin önemini vurgulayan Kressel, yapay zekânın bu hizmetleri destekleyebileceğini ancak insan iletişiminin yerini tamamen alamayacağını ifade etti.

Toplantıda kriz yönetimi ve yapay zekâ da ele alındı

Toplantının devamında kriz yönetimi, DRSF, Check24 ve köprüleme yardımları gibi konular gündeme geldi. Dertour Kriz Yönetimi Başkanı Melanie Gerhardt, VUSR Başkanı Marija Linnhoff, Bentour CEO’su Songül Göktas-Rosati ve seyahat acentesi yöneticisi Tamara Eisner kriz yönetimi üzerine düzenlenen panelde bir araya geldi.

2026 yılı boyunca irili ufaklı onlarca Avrupalı tur operatörü Mısır, Tunus, Fas gibi ülkelere tanıtım gezileri düzenledi. Uçuş programlarında Kuzey Afrika’nın ağırlığını artıran şirketler, bütçeli tatil arayışında olan müşterilere daha fazla seçenek sunmak için çalışmalar yürütüyor.

TUI, Mısır’daki varlığını güçlendiriyor

Avrupa’nın en büyük tur operatörü TUI, Mısır’daki otel varlığını yeni anlaşmalarla güçlendiriyor. Mısır’da, Hamed El Chiaty isimli iş insanına ait Travco Group ile ortak kurduğu Jaz Hotel Group üzerinden 28 otellik bir portföyü yöneten TUI Grubu, kendi markalarıyla ülkede 10 otel işletiyor. Şirket, kendi işletmesinde faaliyet gösterecek 11. otel için de imzayı attı.

Mısır’ın Soma Bay bölgesinde 2029 yılında açılması planlanan 250 odalı ROBINSON oteli için imzalar atıldı.

Club Ras Soma Hotel Company ile yapılan anlaşmayla hayata geçecek yetişkinlere yönelik otel, TUI’nin bölgedeki ikinci ROBINSON oteli olacak. 2029 yılında açılması hedeflenen tesis, spor, gastronomi, eğlence ve dinlenme deneyimlerine odaklanacak. Tesis, ROBINSON’ın mevcut portföyünü farklı bir konseptle tamamlayacak.

TUI’nin Mısır’daki otel varlığı

• TUI BLUE Crystal Bay Resort
• TUI BLUE Makadi Blue
• TUI BLUE Makadi Gardens
• TUI BLUE Sensatori Coral Sea
• TUI BLUE Samaya
• TUI BLUE Vistamar
• TUI MAGIC LIFE Kalawy
• TUI MAGIC LIFE Redsina
• ROBINSON Soma Bay

Ortağı olduğu Jaz Hotel Group bünyesindeki oteller:

• Jaz Fanara Resort
• Jaz Belvedere
• Jaz Elite Palace
• Jaz Sharm Dreams
• Jaz Mirabel Resort
• Jaz Mirabel Beach
• Jaz Mirabel Park
• Jaz Aquamarine
• Jaz Aquaviva
• Jaz Makadina
• Jaz Makadi Saraya
• Jaz Makadi Oasis
• Jaz Makadi Star & Spa
• Jaz Casa Del Mar Beach
• Jaz Casa Del Mar Resort
• Jaz Grand Marsa
• Jaz Lamaya Resort
• Jaz Samaya Resort
• Jaz Solaya
• Jaz Dar El Madina
• Jaz Maraya Resort
• Jaz Amara
• Jaz Costa Mares
• Jaz Oriental
• Jaz Almaza Beach Resort
• Jaz Crystal Resort
• Jaz Tamerina
• Jaz Pyramids Resort

Türkiye'nin uluslararası turist sayısında 2017'de sekizinci sıradayken 2025'te dördüncü sıraya, turizm geliri sıralamasında ise 14'üncülükten yedinciliğe yükseldiğini belirten Ersoy, 2027 turizm politikasının mevcut pazarlardaki talebin korunması, yüksek katma değerli ürünlerin geliştirilmesi, yeni pazarlarda satış faaliyetlerinin artırılması, uçuş kapasitesinin korunması ve uluslararası organizasyonlarla tanıtımın güçlendirilmesi olmak üzere beş stratejik eksende yürütüleceğini bildirdi. Formula 1 yarışlarının 2027'de İstanbul Park'ta yeniden düzenleneceğini de hatırlattı.

Kültürel mirasın korunması, arkeolojik kazılar ve müzecilik yatırımlarına ilişkin çalışmaları da aktaran Ersoy, Geleceğe Miras projesi kapsamında 2026 yılında 67 ilde 261 kazı alanında çalışma yürütüldüğünü, 2027'de kazı ve araştırma sayısının 820'ye çıkarılmasının hedeflendiğini söyledi. Antalya Müzesi'nin 2027'de ziyarete açılmasının, Haydarpaşa'daki kültür ve sanat projesinin ilk etabının ise aynı yıl tamamlanmasının planlandığını açıkladı.

Türkiye Kültür Yolu Festivali'nin 2027'de altı yeni ilin katılımıyla 32 ilde düzenlenmesinin hedeflendiğini belirten Ersoy; sürdürülebilir turizm, kütüphaneler, vakıf eserlerinin restorasyonu, cemevleri, tiyatro, opera, bale ve sinema alanlarında yürütülen çalışmalara ilişkin de bilgi verdi.

Bakanlığın yürüttüğü ve 2027'de hedeflediği çalışmalar

Turizm politikası ve tanıtım

- Yeni pazarlara açılım: Amerika, Asya, Afrika ve Avustralya başta olmak üzere büyüme potansiyeli bulunan pazarlarda satış odaklı tanıtım faaliyetleri artırılacak. Mevcut pazarlardaki talebin korunmasına ve yüksek katma değerli turizm ürünlerinin geliştirilmesine devam edilecek.

- Uçuş kapasitesi: Hava yolu şirketleri ve tur operatörleriyle iş birlikleri yapılarak mevcut uçuş kapasitesinin korunması ve yeni doğrudan seferlerle ilave koltuk kapasitesi sağlanması hedefleniyor.

- Formula 1: Formula 1 organizasyonunun 2027 yılında İstanbul Park'ta yeniden düzenlenmesi planlanıyor.

- Dijital tanıtım: 2026 yılında 74 ülkede yürütülen dijital kampanyalarla 7,1 milyar gösterime ulaşıldı. Türk dizilerinin etkisinden yararlanan mini dizi tanıtım modeli genişletiliyor.

- GoTürkiye: Türkiye'yi 10 dilde tanıtan platform, ekim itibarıyla 77,2 milyon tekil ziyaretçiye ulaştı. Sosyal medya hesaplarının toplam takipçi sayısı ise eylül itibarıyla 23 milyon 338 bin oldu.

Sürdürülebilir turizm ve çevre

- Sürdürülebilir turizm sertifikasyonu: Ekim 2026 itibarıyla 20 binin üzerinde tesis belge ve sertifika aldı. 2 bin 650'den fazla tesis üçüncü aşama kriterlerinin tamamını karşıladı. 2030 yılına kadar tüm konaklama tesislerinin üçüncü aşama kriterlerini tamamlaması hedefleniyor.

- Mavi Bayrak ve halk plajları: Türkiye, 580 Mavi Bayraklı plajla dünyada üçüncü sırada yer alıyor. Ücretsiz girişli halk plajları 20 noktada hizmet veriyor.

Arkeoloji ve kültürel miras

- Geleceğe Miras projesi: 2026 yılında 67 ilde 261 kazı alanında çalışmalar yürütülüyor. Yabancı heyetlerin gerçekleştirdiği 29 kazı da 12 aylık çalışma programına alındı ve her birine Türk koordinatör kazı başkanı atandı.

- Kazı ve araştırmalar: 2026 yılı sonunda kazı ve araştırma çalışmalarının toplam sayısının 800'e ulaşması, 2027'de ise 820'ye çıkarılması hedefleniyor.

- Arkeolojik buluntular: 2024-2026 dönemindeki kazılarda 32 binden fazla arkeolojik buluntu gün yüzüne çıkarıldı. Çalışmalarda 3 bin 500'ün üzerinde uzman ve 6 bin 500'den fazla çalışan istihdam edildi.

- UNESCO Dünya Mirası: Türkiye'nin Dünya Mirası Listesi'nde 22 varlığı bulunuyor. Midyat ve çevresindeki kilise ve manastırlara ilişkin adaylık dosyasının 2027'de değerlendirilmesi bekleniyor.

- Dünya Miras Komitesi: UNESCO Dünya Miras Komitesinin 49. oturumu, 27 Haziran-7 Temmuz 2027 tarihlerinde Türkiye'nin dönem başkanlığında İstanbul'da gerçekleştirilecek.

Müzecilik yatırımları ve kültür varlıklarının iadesi

- Antalya Müzesi: Müzenin 2027 yılında ziyarete açılması planlanıyor. Kapalı alanı iki katına, sergi alanları ise yaklaşık üç katına çıkarıldı.

- Haydarpaşa ve Sirkeci: Haydarpaşa'da arkeoloji müzesi, arkeopark, performans sanatları merkezi, kütüphane, tematik müze ve sanat-tasarım atölyeleri kurulacak. İlk etabın 2027'de tamamlanması hedefleniyor. Sirkeci'de ise Göç Müzesi, tematik müze ve sergi alanları oluşturulacak.

- Müze ziyaretleri: Bakanlığa bağlı müze ve ören yerleri, 2026 Ekim sonu itibarıyla 28,5 milyon ziyaretçi ağırladı. Gece müzeciliğinden yararlananların sayısı 1,3 milyonu aştı.

- Kültür varlıklarının iadesi: 2026 yılında 126 kültür varlığı Türkiye'ye getirildi. 2002-2026 döneminde iadesi sağlanan toplam eser sayısı 13 bin 574'e ulaştı.

- Şüpheli eserlerin takibi: Yurt dışındaki müzayede ve galeri sitelerinde satışa sunulan şüpheli kültür varlıklarının tespiti ve arşivlenmesi için yazılım tabanlı teknolojik altyapı devreye alındı.

Vakıf eserleri ve sosyal destekler

- Restorasyon çalışmaları: 2026'nın ilk sekiz ayında 147 vakıf eserinin onarım ve restorasyonu tamamlandı. Yıl sonunda bu sayının 203'e çıkarılması hedefleniyor.

- Ayasofya restorasyonu: Ayasofya-i Kebir Camii'nde tarihinin en kapsamlı restorasyon çalışmaları sürdürülüyor.

- Sosyal yardımlar: Vakıf hizmetleri kapsamında her yıl 50 bin öğrencinin eğitimine destek veriliyor. Ayrıca 75 bin 870 haneye her ay gıda kolisi ulaştırılıyor.

Kültür ve sanat faaliyetleri

- Türkiye Kültür Yolu Festivali: 2026 takviminde 26 şehrin yer aldığı festival kapsamında 25 şehirde 382 mekânda 5 bin 600'den fazla etkinlik gerçekleştirildi. 2027'de Balıkesir, Denizli, Hatay, Kocaeli, Muğla ve Tekirdağ'ın katılımıyla festivalin 32 ilde düzenlenmesi planlanıyor.

- Kütüphaneler: Son sekiz yılda 257 yeni kütüphane açıldı, 373 kütüphane yeniden yapılandırıldı. Türkiye genelinde 1.300'den fazla kütüphane hizmet veriyor.

- Dijital kütüphaneler: Türkiye Yazma Eserler Kurumunun koleksiyonlarındaki 487 bin eserin dijital nüshası araştırmacıların kullanımına sunuldu.

- Cemevleri: 2023-2026 döneminde 850 cemevinin bakım, onarım ve tefrişat çalışmaları tamamlandı. 542 cemevinde çalışmalar devam ediyor. Ayrıca 1.156 cemevinin aydınlatma giderleri karşılanıyor.

- Özel tiyatrolar: 2026-2027 sanat sezonunda 391 özel tiyatro projesine toplam 116 milyon 396 bin lira destek sağlanacak.

- Opera ve bale: Devlet Opera ve Balesi, 2025-2026 sezonunda 1.241 temsille 653 bin seyirciye ulaştı.

- Sinema: Sinema sektörüne 2026 yılında toplam 674 milyon 100 bin lira destek verildi. Çocuklar İçin Gezen Sinema ve Sinema Yollarda projeleriyle çocukların sinemaya erişimi destekleniyor.

Yunanistan Turizm Bakanı Olga Kefalogianni, WTM London 2026 kapsamında uluslararası hava yolu şirketleri ve tur operatörlerinin yöneticileriyle görüşmeler gerçekleştirdi. Görüşmelerde seyahat talebi, 2027 yılında Yunanistan’a yönelik uçuş kapasitesinin artırılması ve turizm sezonunun uzatılması konuları ele alındı.

Bakanlığın verilerine göre İngiltere, Yunanistan’ın en önemli kaynak pazarlarından biri olmayı sürdürüyor. Kefalogianni, 2025 yılında yaklaşık 4,9 milyon İngiliz ziyaretçinin Yunanistan’a seyahat ettiğini ve bu rakamın bir önceki yıla göre yüzde 7,6 arttığını açıkladı. İngiliz turistlerin seyahat harcamaları ise aynı dönemde yüzde 18,4 yükseldi.

Büyüme 2026 yılında da devam etti. Ocak-Ağustos 2026 döneminde İngiltere’den Yunanistan’a gelen ziyaretçi sayısı geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 4 artarken, seyahat gelirlerinde yüzde 5 yükseliş kaydedildi.

easyJet ve Jet2, 2027’de Yunanistan uçuşlarını artıracak

Yunanistan Turizm Bakanı Olga Kefalogianni’nin easyJet ve easyJet Holidays yöneticileriyle yaptığı görüşmelerde, şirketin 2026 yılında Yunanistan’a yönelik koltuk kapasitesini yüzde 5 artırdığı, 2027 yılında da benzer oranda artış planladığı belirtildi.

easyJet’in 2027 uçuş programında Londra Luton ile Selanik arasında yeni bir hat da bulunuyor. Görüşmelerde ayrıca Selanik’e yönelik kış uçuşlarının sürdürülmesi ve Girit’in yıl boyunca ziyaret edilebilen bir destinasyon olarak geliştirilmesi konuları ele alındı.

Jet2 ve Jet2holidays ise 2027 yılında Yunanistan’a yönelik kapasitesini yüzde 6 artırmayı planlıyor. Şirketlerin stratejisinde küçük adaların ve daha az bilinen destinasyonların tanıtılması, birden fazla destinasyonu kapsayan tatil programlarının geliştirilmesi ve düğün turizminin genişletilmesi de yer alıyor.

TUI ve British Airways'ten Yunanistan'a olumlu talep değerlendirmesi

Kefalogianni’nin TUI Group yöneticileriyle gerçekleştirdiği görüşmelerde iş birliğinin güçlendirilmesine yönelik fırsatlar değerlendirildi. TUI tarafında yüzde 1 ile yüzde 5 arasında büyüme beklentisi paylaşıldı.

Görüşmelerde turizm sezonunun uzatılması ve gastronomi, wellness ile açık hava aktivitelerine dayalı deneyimlerin geliştirilmesi konularına ağırlık verildi.

British Airways ve British Airways Holidays temsilcileri de Yunanistan'a yönelik talebin olumlu seyrettiğini bildirdi. Yunanistan Turizm Bakanlığına göre ülke, British Airways Holidays rezervasyonlarında en çok tercih edilen plaj tatili destinasyonu konumunda bulunuyor.

2027 yaz sezonuna yönelik erken rezervasyonlarda da Yunanistan'a ilginin sürdüğü, özellikle lüks tatiller ve yüksek kaliteli hizmetlere yönelik talebin öne çıktığı belirtildi.

Yunanistan, BAE ve Bulgaristan ile turizm iş birliğini geliştirecek

WTM London kapsamında ikili temaslarda da bulunan Turizm Bakanı Olga Kefalogianni, Birleşik Arap Emirlikleri Ekonomi ve Turizm Bakanı Abdulla bin Touq Al Marri ve Bulgaristan Turizm Bakanı Ilin Dimitrov ile görüştü.

Birleşik Arap Emirlikleri ile yapılan görüşmelerde iki ülke arasındaki turizm iş birliğinin güçlendirilmesi ele alındı.

Bulgaristan ile gerçekleştirilen temaslarda ise 2027-2029 dönemini kapsayacak yeni üç yıllık turizm iş birliği planına yönelik hazırlıklar değerlendirildi. Görüşmelerde ayrıca uzun mesafeli pazarlara yönelik ortak tanıtım faaliyetleri gerçekleştirilmesi olasılığı üzerinde duruldu.

Yunanistan turizminde 2026'nın ilk sekiz ayında yüzde 10 büyüme

WTM London kapsamında uluslararası ve Yunan medyasına değerlendirmelerde bulunan Turizm Bakanı Kefalogianni, jeopolitik ve ekonomik belirsizliklere ve artan ulaşım maliyetlerine rağmen Yunanistan turizminin dayanıklılığını koruduğunu söyledi.

Kefalogianni, 2026 yılında Yunanistan turizminin olumlu performansını sürdürdüğünü, ocak-ağustos döneminde uluslararası ziyaretçi sayısı ve seyahat gelirlerinin yaklaşık yüzde 10 arttığını belirtti.

Bakan, önceliklerinin bu ivmeyi korumak olduğunu ifade ederken turizmin niteliğine ve sektörün yarattığı ekonomik değere odaklanacaklarını kaydetti.

Teklife 279 evet, 119 ret oyu verilirken, 197 milletvekili de oylamaya katılmadı.

Oylamada, mutlak butlan kararı CHP’in başına geçen Kemal Kılıçdaroğlu ile onu destekleyen milletvekillerinin tutumu da belli oldu.

Sururi Çorabatır evet dedi

CHP’nin 44 milletvekilinden 25’i kanun teklifine evet derken, ret oyu çıkmaması dikkat çekti. Kanun tasarısına evet oyu verenlerin arasında, CHP’nin Antalya Milletvekili, otelci Sururi Çorabatır da yer aldı.

16 maddelik anlaşma: 10 yıl boyunca çekilme hakkı bulunmuyor

Mekke Anlaşması, taraf ülkelere karşılıklı güvenlik ve savunma alanında kapsamlı yükümlülükler getiriyor. Anlaşmada yer alan hükümler, Türkiye'nin olası bölgesel çatışmalarda askeri ve lojistik destek sağlama sorumluluğunu gündeme getiriyor.

NATO'nun 5. maddesine benzer bir güvenlik yaklaşımıyla hazırlanan anlaşmanın ilk maddesi, taraflardan birinin toprak bütünlüğü veya egemenliğinin tehdit edilmesi durumunda diğer tarafların tehdidin ortadan kaldırılması için “gerekli tüm yöntemleri” kullanmasını öngörüyor.

Türkiye’nin savaşa çekilmesine ilişkin endişeleri artırıyor

İkinci maddeye göre, taraflardan birine yönelik dış kaynaklı silahlı saldırı, üç ülkenin tamamına yapılmış kabul ediliyor. Bu durumda diğer tarafların, askeri imkanlar da dahil olmak üzere mevcut kapasiteleriyle saldırıya uğrayan ülkeye derhal destek vermesi hükme bağlanıyor. Suudi Arabistan’ın halihazırda Yemen’de bir çatışma sürecinin içinde olması, Türkiye’nin de savaşlın içine çekilebileceğine dair endişeleri artırıyor.

Anlaşmadaki “gerekli tüm yöntemler” ifadesi, askeri desteğin kapsamına ilişkin geniş bir çerçeve oluşturuyor. Bu kapsamda sınır ötesi askeri faaliyetler ve doğrudan çatışmaya katılım gibi seçeneklerin de gündeme gelebileceği değerlendiriliyor.

Anlaşma, askeri yardımla sınırlı kalmıyor. İstihbarat paylaşımı, barış ve savaş dönemlerinde silah, mühimmat, yakıt ve yedek parça dahil lojistik destek sağlanması, ortak askeri tatbikatlar ve konuşlanma gibi konularda da taraflara yükümlülükler getiriyor.

Anlaşmanın yürürlük ve fesih hükümlerine göre ise taraflar ilk 10 yıl boyunca anlaşmadan çekilemiyor. Bu sürenin ardından anlaşmanın feshedilmesine ilişkin hükümler devreye girerken, anlaşma süresiz olarak yürürlükte kalacak şekilde düzenleniyor.

Anlaşma Türkiye'nin Yemen politikasını nasıl etkileyebilir?

Suudi Arabistan, 2015 yılından itibaren Yemen'de Ensarullah'a karşı yürütülen askeri müdahalede başlıca aktörlerden biri oldu. Ülkede yıllardır devam eden çatışmalar, geniş çaplı yıkıma ve ağır bir insani krize yol açtı.

Mekke Anlaşması kapsamında Suudi Arabistan'a yönelik askeri destek yükümlülüklerinin gündeme gelmesi, Türkiye'nin Yemen'deki gelişmeler karşısındaki konumunu da tartışmaya açıyor. Anlaşmanın karşılıklı savunma hükümleri, taraflardan birinin dahil olduğu olası bir çatışmanın diğer ülkeleri de etkileyebilmesi açısından önem taşıyor.