Gaziantep’in Şehitkamil ilçesinde konumlanan Dedeman Gaziantep Hotel & Convention Center; yaklaşık 75.000 m² inşaat alanı, 28 katlı mimari yapısı ve 394 oda ve 900 yatak kapasitesiyle dikkat çekiyor.

Tesis bünyesinde yer alacak; yüksek kapasiteli kongre ve balo salonları, farklı ölçeklerde toplantı alanları, a la carte ve ana restoran alanları, lobi bar ve sosyal yaşam alanları, geniş kapsamlı spa ve wellness merkezi, yarı olimpik yüzme havuzları ile fitness ve rekreasyon alanları, projeyi çok yönlü bir şehir oteli ve kongre merkezi olarak konumlandırıyor.

Proje tamamlandığında, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin en büyük, Türkiye’nin ise en kapsamlı 5 yıldızlı şehir otellerinden biri olarak öne çıkması hedefleniyor.

Hayata geçirilen tesisin; Gaziantep’te son yıllarda artan fuar, kongre ve iş seyahati trafiği ile nitelikli ve yüksek kapasiteli konaklama altyapısına olan ihtiyaca cevap vereceği belirtiliyor.

Anlaşmaya ilişkin değerlendirmede bulunan Dedeman Hospitality Yönetim Kurulu Başkanı Ergün Demiray, şu ifadeleri kullandı:

“Gaziantep, güçlü ekonomik yapısı, ticaret hacmi ve uluslararası bilinirliği ile Türkiye’nin en stratejik şehirlerinden biri. Bu proje ile yalnızca bir otel yatırımı gerçekleştirmiyor; şehrin artan iş ve kongre turizmi potansiyeline güçlü bir yanıt veriyoruz. Dedeman Gaziantep Hotel & Convention Center, hem kapasitesi hem de sunduğu imkanlarla bölgede yeni bir referans noktası olacaktır.”

Dedeman Hospitality Yönetim Kurulu Üyesi Banu Dedeman ise şunları ifade etti:

“Gaziantep’te hayata geçirdiğimiz bu proje, markamızın kalite standartlarını şehrin güçlü ekonomik ve kültürel yapısıyla uyum içinde buluştururken, uzun vadeli ve sürdürülebilir değer yaratma yaklaşımımızın doğal bir yansımasını oluşturuyor. Altmış yılı aşan yolculuğumuzda her yeni yatırımı, büyüyen Dedeman ailesinin bir parçası olarak görüyoruz. Bu yaklaşımın, önümüzdeki dönemde de birlikte hayata geçireceğimiz güçlü projelerle devam edeceğine inanıyoruz.”

“Kapsamlı bir dönüşüm süreci sunuyor"

Turquality programının yalnızca bir devlet destek modeli olmadığını belirten Serkan Polat, programın aynı zamanda şirketlerin kurumsal kapasitesini geliştiren, stratejik yönetim becerilerini güçlendiren ve markaları uluslararası rekabete hazırlayan kapsamlı bir dönüşüm süreci sunduğunu kaydetti.

Polat, programa kabul sürecinin; misafir memnuniyeti, kalite yönetimi, sürdürülebilirlik uygulamaları, dijital dönüşüm ve insan kaynağı yatırımları gibi alanlarda uzun yıllardır sürdürülen çalışmaların bir sonucu olduğunu dile getirdi.

Daha sistematik ve ölçülebilir yapı

Şirket olarak büyümeyi yalnızca sayısal veriler üzerinden değerlendirmediklerini vurgulayan Polat, marka itibarı, operasyonel verimlilik, çevresel sürdürülebilirlik ve toplumsal sorumluluk alanlarının da büyüme stratejisinin temel unsurları arasında yer aldığını söyledi. Küresel turizmde değişen dinamikler, misafir beklentilerindeki dönüşüm ve sürdürülebilir kalkınma hedefleri doğrultusunda şekillenen stratejik yol haritasının, Turquality programı sayesinde daha sistematik ve ölçülebilir bir yapıya kavuşacağını ifade etti.

Program kabul sürecinde ekip çalışmasının önemine de dikkat çeken Serkan Polat, başta Yönetim Kurulu olmak üzere kalite, sürdürülebilirlik ve yönetim sistemleri altyapısının geliştirilmesinde görev alan Kalite Direktörü Fatih Yaman’a, departman yöneticilerine ve tüm çalışanlara teşekkür etti. Ortaya konulan kurumsal iş birliği ve ortak emeğin, şirketin gelecek hedeflerine ulaşmasında önemli rol oynadığını belirtti.

Hedef güvenilir ve sürdürülebilir marka

Serkan Polat açıklamasının sonunda şu ifadeleri kullandı:

“Turquality Marka Programı’na dahil olmak, bizim için yalnızca bir hedefin gerçekleşmesi değil, aynı zamanda daha büyük bir sorumluluğun başlangıcıdır. Bu bilinçle, Side Sun Hotels bünyesindeki Side Sun Hotel ve Bella Resort Spa markalarını uluslararası pazarlarda Türk turizmini başarıyla temsil eden, güvenilir ve sürdürülebilir markalar haline getirme hedefiyle çalışmalarımızı sürdüreceğiz.”

2024 yılında 198 plajla başlayan koruma programı, 2025’te 238 bölgeye, 2026 itibarıyla ise 251 kıyı noktasına ulaştı. Yunan hükümeti, söz konusu uygulamanın temel hedefinin biyolojik çeşitliliği korumak, kıyı ekosistemlerini sürdürülebilir hale getirmek ve aşırı yoğunluğun yarattığı çevresel baskıyı azaltmak olduğunu açıkladı.

Şezlong ve beach bar yasağı geldi

Yeni düzenlemeler kapsamında koruma altındaki plajlarda şu faaliyetler yasaklandı:
• Şezlong ve şemsiye kiralama
• Yüksek sesli müzik ve hoparlör kullanımı
• Beach bar ve ticari kiosk işletmeleri
• 10 kişiden büyük organizasyonlar ve spor etkinlikleri
• Otel ve işletmelerin sahili özel kullanıma kapatması
• Araçların kumsallara girmesi
• Beton iskele, yürüyüş yolu ve kıyı yapıları gibi kalıcı veya geçici inşaat faaliyetleri

Bazı sahillerde daha önce özel işletmeler tarafından kullanılan alanların yeniden tamamen halka açılması da gündeme geldi.

Balos ve Elafonisi de listede

Koruma kapsamına alınan plajlar arasında son yıllarda yoğun ziyaretçi baskısıyla gündeme gelen popüler destinasyonlar da bulunuyor. Özellikle Girit Adası’ndaki Balos Beach, Elafonisi Beach ve Falassarna Beach yeni uygulamaların öne çıkan noktaları arasında yer aldı.

Ayrıca Naxos, Karpathos, Tilos, Kimolos ve Syros adalarında da çeşitli kıyı bölgeleri koruma ağına dahil edildi. Özellikle Girit kıyılarında koruma alanlarının son yıllarda önemli ölçüde genişlediği belirtiliyor.

Caretta caretta ve Akdeniz fokları korunacak

Yetkililer, bazı plajların nesli tehdit altındaki caretta caretta deniz kaplumbağaları ile Akdeniz fokları için kritik yaşam alanı olduğunu vurguluyor. İnsan faaliyetlerinin sınırlandırılması sayesinde üreme alanlarının korunması ve ekolojik dengenin sürdürülebilir hale getirilmesi hedefleniyor.

Yunanistan hükümeti, uygulamanın turizmi engellemeyi değil, sürdürülebilir turizm modelini güçlendirmeyi amaçladığını ifade ediyor. Yetkililere göre doğal yapıların korunması, ülkenin uzun vadeli turizm çekiciliğini destekleyen temel unsurlar arasında yer alıyor.

“Ham plaj” deneyimi öne çıkacak

Yeni dönemde Yunanistan’a seyahat edecek turistleri daha sade ve doğayla iç içe bir plaj deneyimi bekliyor. Koruma altındaki bölgelerde ziyaretçilerin kendi havlu veya taşınabilir ekipmanlarını kullanmaları teşvik edilirken, gürültü ve atık oluşumunun minimum seviyede tutulması hedefleniyor.

Turizm gelirlerine büyük ölçüde bağımlı olan Yunanistan’da aşırı yoğunluk nedeniyle özellikle ada destinasyonlarında altyapı baskısı, çevresel bozulma ve ziyaretçi memnuniyetinde düşüş yaşandığı belirtiliyor. Yeni uygulama, Güney Avrupa’da giderek güçlenen “aşırı turizme karşı koruma” yaklaşımının son örneklerinden biri olarak değerlendiriliyor.

ABD yavaşladı, Çin’de hızlı büyüme

2025 yılında ABD turizm ekonomisi küresel ekonomiye 2,63 trilyon dolarlık katkı sağladı ve liderliğini korudu. Ancak büyüme oranı yalnızca yüzde 0,9’da kaldı. Aynı dönemde ülkeye gelen yabancı ziyaretçi sayısı yüzde 5,5 düşerken, toplam kayıp yaklaşık 68 milyon kişiye ulaştı. Uluslararası turist harcamaları da yüzde 4,6 gerileyerek 176 milyar dolara düştü.

Buna karşılık Çin turizm sektörü yüzde 9,9 büyüyerek küresel ortalamanın çok üzerine çıktı. Sektörün ülke ekonomisine katkısı 1,75 trilyon dolara ulaştı. Çin’de yabancı turist harcamaları yüzde 10,5 artışla 135 milyar dolara yükselirken, iç turizm harcamaları da yüzde 10,7 büyüyerek 890 milyar dolara çıktı. Sektördeki toplam istihdam ise 84,6 milyon kişiye ulaştı.

Turizmde ağırlık merkezi Batı’dan Asya-Pasifik’e kayıyor

WTTC’ye göre mevcut tablo, küresel turizmde ağırlık merkezinin Batı’dan Asya-Pasifik bölgesine kaydığını gösteriyor. Bölge, 2025 yılında yüzde 8,2 büyüyerek 3,29 trilyon dolarlık turizm ekonomisine ulaştı. Malezya, Hindistan, Endonezya ve Filipinler de büyümeye güçlü katkı verdi.

ABD tarafında ise yavaşlamanın temel nedenleri arasında daha sıkı vize süreçleri, göç politikaları, jeopolitik gerilimler ve ülkenin “misafirperver destinasyon” algısındaki zayıflama gösteriliyor. Analistler ayrıca ABD’nin turizm tanıtım yatırımlarının hızlı büyüyen bölgelere kıyasla düşük kaldığına dikkat çekiyor.

Uzmanlara göre ABD, 2026 FIFA Dünya Kupası’nın yaratacağı geçici hareketlilikten faydalanabilir. Ancak sektör temsilcileri, yapısal dönüşüm olmadan bu etkinin kalıcı olmayacağını düşünüyor.

Çin’den turizm sektörüne dev yatırımlar

Çin’in yükselişinde ise vize kolaylıkları, dev iç pazar, yüksek hızlı tren ağları, yeni havalimanları ve dijital turizm altyapısına yapılan büyük yatırımlar belirleyici rol oynuyor. Özellikle pandemi sonrası yeniden açılma sürecinde Pekin yönetiminin attığı adımlar, ülkeyi yeniden küresel turizm ağının merkezlerinden biri haline getirdi.

Uzmanlar, turizmde yaşanan bu dönüşümün yalnızca ziyaretçi sayılarıyla sınırlı olmadığını vurguluyor. Turizm hareketlerinin aynı zamanda yatırım, ticaret, uluslararası etkinlikler ve küresel iş bağlantıları üzerinde de belirleyici etkiler yarattığına dikkat çekiliyor.

Küresel seyahat ve turizm ekonomisinin 2025 yılında 11,6 trilyon dolara ulaşarak dünya ekonomisinin yaklaşık onda birini oluşturduğu belirtilirken, sektörün ekonomik büyümeden daha hızlı genişlemeye devam ettiği ifade ediliyor.

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda bazı değişikliklerle kabul edilen 15 maddelik vergi paketi içerikli kanun teklifinde yer alan düzenlemeleri TÜROB olarak dikkatle takip ettiklerini belirten Eresin şu görüşlere yer verdi:

* Küresel jeopolitik gerilimlerin, özellikle enerji ve istihdam maliyetlerindeki artışın ve uluslararası talepte yaşanan yavaşlamanın etkilerini turizm sektörü olarak yoğun şekilde hissediyoruz. Havayolu arzındaki daralma ve rezervasyonlarda gözlemlenen ‘bekle-gör’ eğilimi, sektörümüz üzerinde ciddi bir baskı oluşturmaktadır.
Böylesine hassas bir dönemde, yasa tasarısında yer alan; sanayi sicil belgesine haiz üretici ve zirai üretim faaliyetlerine, ihracatçı şirketlere yönelik kurumlar vergisi oranında indirim yaklaşımını ülke ekonomisi açısından önemli buluyoruz. Ancak Türkiye’ye doğrudan döviz girdisi sağlayan, yüksek istihdam oluşturan, cari açığın azaltılmasına katkı sağlayan, yürürlükteki mevzuatta ihracatçı-döviz kazandırıcı hizmet faaliyeti olarak tanımlanan turizm sektörünün de bu destek mekanizmaları içerisinde değerlendirilmesi gerektiği inancındayız.

* Turizm sektörü, yalnızca hizmet üreten değil; aynı zamanda güçlü bir hizmet ihracatı gerçekleştiren stratejik bir sektördür. Özellikle konaklama sektörü, gerçekleştirdiği büyük yatırımlar ve sağladığı ekonomik katkıyla Türkiye ekonomisinin en önemli taşıyıcı alanlarından biri olmaya devam etmektedir.

* Bu nedenle, üretim, tarım ve temelde mal ihracatına sağlanan desteklerin benzerlerinin, hizmet ihracatı gerçekleştiren turizm sektörünün konaklama ve diğer faaliyetleri için de değerlendirilmesinin son derece önemli olduğunu; bu desteklerle nitelikli hizmet ihracatının, istihdam ve yabancı yatırım olanaklarının, uluslararası rekabet gücünün artırılmış olacağından eminiz.

* Gündemde olan yasa tasarısında, önümüzdeki süreçte hizmet ihracatı gerçekleştiren turizm sektörünün ekonomik katkısının Hazine ve Maliye Bakanımız Sayın Mehmet Şimşek tarafından daha güçlü şekilde değerlendirilmesini; tarım, ihracatçı ve üretici şirketlere yönelik kurumlar vergisi indiriminin, konaklama öncelikli olmak üzere hizmet ihracatı gerçekleştiren turizm sektörünün diğer bileşenleri için de değerlendirilmesini; sektörümüzün destek mekanizmaları içerisinde daha kapsamlı ele alınmasını temenni ediyor, yaklaşımın teşviklerin daha adaletli dağılımını destekleyeceğine inanıyoruz.

* Kısa süre önce açıklanan 60 milyar TL’lik Turizm Destek Paketi ile konaklama vergisinin yüzde 2’den yüzde 1’e indirilmesi yönünde atılan adımları da son derece kıymetli buluyoruz.

* Sayın Cumhurbaşkanımızın, Kültür ve Turizm Bakanımız Sayın Mehmet Nuri Ersoy’un ve Hazine ve Maliye Bakanımız Sayın Mehmet Şimşek’in sektörümüzün ihtiyaçlarına yönelik ortaya koyduğu yaklaşımı önemli bir destek olarak değerlendiriyoruz.

Türkiye Otelciler Birliği olarak, her zaman olduğu üzere, ülkemiz turizminin güçlü potansiyelini sürdürülebilir kılmak adına kamu ve özel sektör iş birliğiyle atılacak her türlü yapıcı adımın yanında olmaya devam edeceğiz.

Fiili kapanma

The Wall Street Journal’a konuşan Moody’s yetkilileri, yaşanan düşüşün “turizm ve konaklama sektörünün büyük bölümünde fiili bir kapanma anlamına geldiğini” belirtti.

28 Şubat’ta başlayan İran merkezli savaşın ardından bölgedeki güvenlik endişeleri, uçuş kısıtlamaları ve hava sahası sorunları Dubai turizmini ciddi biçimde etkiledi. Dubai Airports verilerine göre, yılın ilk çeyreğinde yolcu trafiği geçen yılın aynı dönemine göre en az 2,5 milyon kişi azaldı. Mart ayında ise yolcu sayısındaki düşüş yüzde 66’ya ulaştı.

Güvenin kısa sürede geri dönmesi zor

Birleşik Arap Emirlikleri yönetimi geçtiğimiz günlerde hava sahasını tamamen yeniden açtığını açıklayarak turizmi yeniden canlandırmayı hedefledi. Ancak sektörde faaliyet gösteren çalışanlar ve yatırımcılar, güvenin kısa sürede geri dönmesinin zor olduğunu ifade ediyor.

Birçok şirket varlıklarını hızla tasfiye etti

Dubai’de şirket kuruluşu ve lojistik hizmetleri alanında faaliyet gösteren Rus iş insanı Tatiana, savaşın ardından iş dünyasındaki algının çok hızlı değiştiğini söyledi. Tatiana, “İlk iki hafta içinde insanlar burada yaşamanın ve yatırım yapmanın artık buna değmediğini konuşmaya başladı. Birçok şirket varlıklarını hızla tasfiye etti” dedi.

Lüks otellerin oda fiyatlarında sert düşüş

Turizm talebindeki sert düşüş, lüks otel fiyatlarına da yansıdı. Dünyanın en pahalı destinasyonlarından biri olarak bilinen Dubai’de oda fiyatları dikkat çekici şekilde geriledi.

Kendini “dünyanın en ultra lüks deneyim oteli” olarak tanımlayan Atlantis The Royal’de deniz manzaralı standart süitin hafta sonu fiyatı kahvaltı dahil 800 dolara kadar düştü. Mandarin Oriental Jumeira’da gecelik fiyatlar 448 dolara, Four Seasons Resort Jumeirah’da ise 359 dolara geriledi. Şehir merkezindeki Four Seasons International Finance Centre’da oda fiyatları 243 dolara kadar indi.

“İstikrarlı ve güvenli turizm merkezi” algısı ciddi şekilde sarsılsı

Sektör temsilcileri, mevcut fiyatların önceki yılların aynı dönemine kıyasla belirgin şekilde daha düşük olduğuna dikkat çekiyor.

Uzmanlara göre Dubai’nin uzun yıllardır oluşturduğu “istikrarlı ve güvenli küresel turizm merkezi” algısı ciddi şekilde sarsılmış durumda. Özellikle Avrupalı ve Amerikalı havayollarının bölgeye yönelik uçuşlarını askıya alması, transit yolcu trafiğinde de büyük kayıplara yol açtı.

Turizm sektöründeki daralmanın önümüzdeki aylarda otel istihdamı, havacılık ve perakende sektörleri üzerinde de baskıyı artırması bekleniyor.

Organize seyahat pazarı yeniden baskı altına girdi

Sektör temsilcileri, 2025 yılında güçlü toparlanma sinyalleri veren organize turizm pazarının 2026’da yeniden baskı altına girdiğini ifade ediyor. Rusya merkezli Turpomoshch Başkanı Alexander Osaulenko’ya göre tur operatörleri 2025 yılında 6,4 milyondan fazla organize yurt dışı tur satışı gerçekleştirmiş ve bu rakam pandemi öncesi 2019 seviyelerinin üç katına ulaşmıştı.

Ancak Mart 2026’da başlayan Orta Doğu merkezli savaşın ardından tablo değişmeye başladı. Jeopolitik gerilim, uçuş kısıtlamaları ve yükselen seyahat maliyetleri satışlarda sert yavaşlamaya neden oldu.

Mayıs’ta talep yüzde 15-20 düştü

Ulusal Turizm Profesyonelleri Birliği Direktörü Vladimir Kaganer, mayıs tatili döneminde yurt dışı tatil talebinin geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 15-20 daha düşük gerçekleştiğini söyledi. Rusya’ya yönelik inbound turizm tarafında da beklentilerin karşılanmadığı belirtiliyor. Intourist verilerine göre mayıs ayında rezervasyonların yaklaşık yüzde 50’si iptal edildi.

İç turizmde de büyüme ivmesinin kaybolduğu ifade ediliyor. Son yıllarda hızlı büyüyen Rusya iç turizm pazarının artık duraksama dönemine girdiği belirtilirken, sektör temsilcileri “en iyi senaryoda büyüme olmayacağını” dile getiriyor.

Rus turistlerin önceliği tatil maliyeti

Turizm sektöründeki en önemli değişimlerden biri ise tüketici davranışlarında yaşanıyor. Uzmanlara göre Rus turist artık önceliği bütçeye veriyor. Tatil kararı alınırken önce toplam maliyet hesaplanıyor, ardından otel kalitesi, konaklama süresi ve ek hizmetler değerlendiriliyor.

Kaganer, yaz sezonunda Rusya çıkışlı yurt dışı turizmde en az yüzde 7-10 arasında düşüş beklediklerini söyledi. Bu tabloya neden olan başlıca faktörler arasında Orta Doğu’daki kriz, bazı ülkelere yönelik uçuş kısıtlamaları, lojistik sorunlar ve vize süreçlerindeki zorluklar yer alıyor.

Rus turistlerin tasarruf eğilimi iç turizmde de belirginleşmiş durumda. Intourist müdürü Alexander Musihin, tüketicilerin artık daha kısa tatilleri tercih ettiğini, ek hizmetler ve turlar için daha az harcama yaptığını belirtti. Bu nedenle seyahat süreleri kısalırken paket içerikleri de sadeleşiyor.

Türkiye ve Mısır programlarında iptaller yapıldı

Sektör temsilcileri, ekonomik baskının sadece turizmi değil genel tüketim alışkanlıklarını etkilediğine dikkat çekiyor. Rusya Ticaret ve Sanayi Odası Turizm Komitesi Başkanı Yuri Barzykin, konut ve otomobil satışlarında da yavaşlama görüldüğünü belirterek turizm sektörünün de buna paralel biçimde kapasite azaltımına gidebileceğini söyledi.

Nitekim bazı tur operatörleri mayıs ayında Türkiye programlarının bir bölümünü, haziran ayında ise Mısır operasyonlarının bir kısmını iptal etmeye başladı.

Buna rağmen sektör tamamen talep kaybı beklemiyor. Uzmanlara göre Rus turist seyahatten vazgeçmek yerine daha yakın, ulaşımı kolay ve maliyeti düşük destinasyonlara yöneliyor. Özellikle Belarus, Ermenistan ve Kazakistan gibi yakın pazarlara ilgi artıyor. Uzak destinasyonlarda ise Çin ve Güneydoğu Asya ülkeleri talep görmeye devam ediyor.

Türkiye ve Maldivler popüler

Türkiye ve Maldivler halen güçlü talep alan destinasyonlar arasında yer alırken, özellikle lüks segmentin pazardaki dayanıklılığını koruduğu ifade ediliyor. Üst segment otellerin doluluklarının yüksek seyrettiği ve premium müşteri grubunda talebin hafif artış gösterdiği belirtiliyor.

İç turizmde ise otomobil ile seyahat trendi dikkat çekiyor. Uzmanlara göre karayolu seyahatleri yıllık bazda yaklaşık yüzde 30 arttı. Birçok Rus turist, havalimanlarındaki belirsizlikler ve tren bileti sıkıntıları nedeniyle kendi aracıyla seyahat etmeyi tercih ediyor.

Turpomoshch Başkanı Osaulenko’ya göre Rus turist tatilden tamamen vazgeçmeyecek ancak tatil alışkanlıklarını değiştirecek. Osaulenko, “Eskiden 14 gece tatil yapanlar artık 10 geceye düşecek. Birleşik Arap Emirlikleri’ni tercih edenler Türkiye’ye yönelecek. Türkiye olmazsa Belarus’u tercih edecek” değerlendirmesinde bulundu.

ABD ve İsrail’in saldırılarıyla başlayan İran savaşı Antalya’daki resort otelleri nasıl etkiliyor? Talepte toparlanma var mı? Rezervasyon derinliği ne durumda? Yıl genelinde ne kadarlık bir daralma öngörülüyor?

Turizm sektörünün deneyimli isimlerinden Aska Hotels Yönetim Kurulu Başkanı Ramazan Aslan, Antalya turizminin sıcak gündemini Turizm Ekonomi Haber Müdürü Savaş Daş’a değerlendirdi.

“Savaşın ilk başlarında yüzde 75’e varan daralma yaşandı”

Turizmde rezervasyon akışının iyi gittiği bir dönemde bir anda savaş başladığını belirten Aska Hotels Yönetim Kurulu Başkanı Ramazan Aslan, akabinde günlük rezervasyon girişlerinde yüzde 75’e varan daralmalar yaşandığını kaydetti. Aslan, “Gelinen noktada ise daralmanın yüzde 10 seviyesine kadar düştüğünü görüyoruz. İnsanlar giderek bu tip jeopolitik gerilimlere de alışıyorlar. İnsanlar savaşın ilk anlarında biraz daha sert tepkiler verdiler ancak bugün gelinen durum daha farklı. Günlük rezervasyon girişleri neredeyse geçen senenin aynı dönemine yaklaştı.” diye konuştu.

“Şu anda savaş öncesinin yüzde 90’ına ulaştık”

Mayıs ayının ilk haftası itibarıyla Almanya ve Avrupa’da yüzde 15 civarında bir daralma olduğunu kaydeden Aslan, İngiltere’deki daralmanın da yüzde 10 seviyesinde olduğunu anlattı. Ancak bu daralmanın fiyat tarafında daha büyük olumsuzluk yarattığını ifade eden Aslan, şunları söyledi:

“Gelirde geçen senenin altına düşme riski var”

“Bu sayısal daralmanın fiyat anlamında ayrıca bir etkisi söz konusu. Çünkü hem rezervasyon akışı yüzde 10-15 düştü hem de uygulanması gereken yüzde 10’luk fiyat artışı uygulanamadı. Kısacası, 2025’ten 2026’ya geçerken yapılacak fiyat artışları yok oldu. Bu durumda, en iyimser senaryoda ancak geçen senenin rakamlarını yakalayabiliriz ancak onun da bir miktar altına düşme tehlikesi var.”

“Bu rezervasyonlar geri dönmeyecek”

Savaş devam ettiği sürece kayıpların devam edeceğini, ancak gidişat netlik kazanıp savaşın bitmesi durumunda Türkiye’nin kısa sürede toparlanmaya gideceğini kaydeden Aslan, “Bugün İspanya’ya bakıyorsunuz; geçen senenin üzerinde rezervasyon almış, yer yer satışlara stop çekiyor. Biz ise savaşta şunu gördük: Başta İngiltere’dekiler olmak üzere aileler, ‘Bu savaş devam ederse sezon ortasında İspanya’da yer bulamam’ diyerek veya fiyatların artmasından endişe ederek Türkiye rezervasyonlarını iptal ettiler. Bu rezervasyonların geri dönüşü olmayacak.” değerlendirmesini yaptı.

“Son dakika rezervasyonlarla yol alıyoruz”

Türkiye’nin şu anda son dakika rezervasyonları ile yol aldığını kaydeden Ramazan Aslan, “Rezervasyon derinliği ortalama bir ay. Bütün otelciler bunu bilir; son dakikaya düştüğünüz zaman fiyatla gidersiniz. Son dakikaya düştüğünüz anda da rakiplerinizi, komşularınızı çok iyi takip etmeniz, onların ne yaptığını bilmeniz gerekiyor.” diye konuştu.

“Sevindirici olan şey uçak sorunumuzun olmaması”

Şu anda Türkiye için en sevindirici konunun yeterli uçak kapasitesinin bulunması olduğuna dikkat çeken tecrübeli turizmci, “Sektörde şu anda ‘son dakikaya düştük, uçak bulamayacağız’ endişesi yok. Sadece Rusya’da mayıs ayı için bazı uçak iptalleri olduğunu ve tur operatörlerinin kapasite düşürdüğü söylentileri var ama bunlar ne kadar doğru bilemiyorum. Bizler sektör olarak birçok kriz yaşadığımız için uçaklar konusunda da hızlı hareket edip talebi dengeleyecek adımlar atabiliyoruz. Bizim yaşadığımızı Avrupa yaşasa ne olur bilmiyorum.” ifadelerini kullandı.

“Önemli olan doluluğu hangi şartlarda sağladığınız”

Aslan, “Turizm sektörünü desteklemek için açıklanan 60 milyar liralık kredi destek paketi ve konaklama vergisinin yüzde 2’den yüzde 1’e düşürülmesinin sektörü rahatlatıp rahatlatmayacağı” şeklindeki soruya ise şu yanıtı verdi:

“Açıklanan her destek muhakkak turizme bir katkı sağlayacak, yatırımcıyı biraz güçlendirecektir. Çünkü öyle bir sezondayız ki eksi yazmamak için mücadele ettiğimiz son dakika satışlarla gidiyoruz. Konaklama vergisi direkt ciro üzerinden alınıyor ve kârlılığı etkileyen bir faktör. Dolayısıyla bunu olumlu bir katkı olarak görüyoruz. Daha fazlası yapılabilir mi? Elbette yapılabilir. Ancak şu anda en azından bir hareketlilik var. Yani süreci yakın takibe almak lazım.

Sektörü dinamik tutmak, sektörün sıkıntılarını bire bir yaşamak lazım. Esasen bu, ülkenin sorunu ve yapılan hamle de ülke için yapılan bir hamle. Çünkü turizm, ülkeye döviz akıtan bir sektör. Turizmdeki pazar payımıza sıkı sıkıya sarılmamız gerekiyor. Bunu yapabilmek için de kaybetmeden yol almak durumundayız. Belli bir doluluk sağlamanız değil, o doluluğu hangi şartlarda sağladığınız önemli. Türkiye olarak ülkeye gelen misafirlere değerlerimizi veriyoruz ve bunun karşılığında bir şeylerin bu ülkede kalması gerekiyor. Eğer bu hizmeti veriyoruz ve elimizde bir şey kalmıyorsa bunu da sorgulamak lazım.”

“Tesislerimizden birini açmadık, arz-talep dengesini ayarladık”

Aska Grubu’nun yeni konjonktürden nasıl etkilendiği ve ne tür önlemler aldığı ile ilgili de değerlendirme yapan Aska Hotels Yönetim Kurulu Başkanı Ramazan Aslan, “Biz savaş devam edecekmiş gibi pozisyon aldık ve ona uygun önlemler geliştirdik. Kendi grubumuzla ilgili arz-talep dengesini analiz ederek tesislerimizden birini devreye almayarak arzı kıstık. Şu noktada grup olarak bir talep sıkıntısı yaşamıyoruz. Doluluklarımızla ilgili sorun yok ancak fiyat noktasında son dakika savaşı vermek istemiyoruz. Arz-talep dengesini daha iyi kurduğumuz için minimum kayıpla yol alacağız. Hesaplarımız, ciroda maksimum yüzde 5’lik düşüş olacağı yönünde. Bunun da altyapısını hazırlamış durumdayız. Düne göre bugün daha fazla çalışmamız lazım, tıpkı yarın olduğu gibi.” diye konuştu.

Jolly ile her zevke uygun seçenekler

Jolly, bayram döneminde farklı beklentilere hitap eden güçlü bir portföy sunuyor. Yurt içinde Akdeniz, Ege ve Kıbrıs hattında her şey dahil ve etkinlik konsepti güçlü oteller öne çıkarken; Kıbrıs’ta yaz sezonunun erken başlamasıyla birlikte deniz, kum, güneş ve konser deneyimini bir araya getiren resort oteller bayram döneminin öne çıkan seçenekleri arasında yer alıyor. Antalya, Bodrum, Marmaris ve Fethiye en çok tercih edilen destinasyonlar arasında yer alıyor.

Doğa ve yenilenme odaklı tatil arayanlar için Sapanca ve Afyon gibi alternatif rotalar dikkat çekerken; kültür ve keşif odaklı misafirler için Kapadokya, Karadeniz ve GAP turları yoğun ilgi görüyor.

Bu bayram döneminde kültür turlarına olan ilgi de dikkat çekiyor. “Pisidia’dan Pamfilya’ya: Salda, Sagalassos, Aspendos ve Düğmeli Evler Turu”, “İstanbul’dan Maviye – Gençlikle Ege Akdeniz Turu”, “Uçaklı Kars Ermenistan Gürcistan Turu” ile “Kaş Kalkan Kaputaş Patara Plajları Turu” gibi özel rotalar; keşif, tarih, doğa ve deniz deneyimini bir arada yaşamak isteyen misafirlerin öne çıkan tercihleri arasında yer alıyor. Özellikle bayrama özel hazırlanan konaklamalı programlar, farklı yaş gruplarına ve seyahat beklentilerine hitap eden alternatifler sunuyor.

Yurt dışında vizesiz ve popüler rotalar

Yurt dışı planlarında ise Jolly; İtalya ve İspanya gibi klasik rotaların yanı sıra Balkanlar, özellikle Budva, ve kapı vizeli Yunan Adaları ile kolay ulaşım avantajı sunuyor. Vizesiz, vizeli ve kapı vizeli alternatifler; farklı seyahat tercihlerine uygun geniş seçenekler sunarken, kapı vizeli Yunan Adaları feribotla kolay ulaşım avantajıyla yaz sezonunu deniz kenarında karşılamak isteyen misafirlerden yoğun ilgi görüyor.

Son dönemde yükselişe geçen rotaların başında İspanya gelirken; Barselona ve Madrid gibi şehirler kültür, gastronomi ve yaz atmosferini bir arada sunuyor. Mısır ve özellikle Sharm El Sheikh ise yaz sezonunu erkenden açmak ve deniz tatili yapmak isteyen misafirler için öne çıkan seçenekler arasında yer alıyor. Vizesiz seyahat alternatifleri, bayram döneminde talebin ana belirleyicileri arasında bulunuyor.

Bayram döneminde cruise seçenekleri de yoğun ilgi görüyor. Her gün farklı bir limanda güne başlama deneyimi sunan cruise rotaları; konfor, keşif ve deniz tatilini bir arada yaşamak isteyen misafirler için öne çıkıyor. Akdeniz ve Yunan Adaları rotaları, bayramda rotasını denize çevirmek isteyenlerin tercihleri arasında yer alıyor.

Uzun tatil, uzayan konaklamalar

Dokuz günlük tatil fırsatı, seyahat sürelerine de yansıyor. Jolly verilerine göre bu bayram döneminde en çok tercih edilen programlar 5–7 gece aralığında yoğunlaşırken, 7–9 gece konaklamalar da giderek artıyor. Bununla birlikte kısa süreli kaçamaklar ve günübirlik turlar da alternatifler arasında yer almayı sürdürüyor.

Ailelere yönelik avantajlı seçenekler de dikkat çekiyor. Özellikle iki çocuk ücretsiz konaklama sunan oteller yoğun ilgi görürken, uzun konaklamaya özel indirimler ve bankalara özel kampanyalar tatili daha erişilebilir hale getiriyor.

Kurban Bayramı tatilinin 9 güne uzaması, seyahat talebinde önemli bir hareketlilik oluştururken, misafirler açısından da yılın en avantajlı tatil dönemlerinden biri olarak öne çıkıyor. Bu döneme geniş ürün çeşitliliği ve yüksek hizmet kalitesiyle hazırlık yapılırken, Jolly farklı destinasyonları kapsayan deneyim odaklı seyahat alternatifleri sunuyor.

Şimdi planlama zamanı

Artan talep ve hızla dolan kontenjanlar göz önüne alındığında, bayram tatilini en iyi şekilde değerlendirmek isteyen misafirler için erken planlama önem kazanıyor.

Geniş ürün portföyü, vizesiz destinasyon seçenekleri ve deneyim odaklı yaklaşımıyla Jolly, bayram döneminde de misafirlerine fark yaratan bir tatil deneyimi sunmaya hazırlanıyor.

Sherwood Resorts and Hotels yetkilileri, organizasyonun gerçekleşmesinde emeği bulunan Intourist yönetimine, katılımcı seyahat acentelerine ve tüm iş ortaklarına teşekkürlerini iletti.

Sözen Yayıncılık ve Organizasyon CEO’su Gökmen Sözen, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında ifade vermek üzere yurt dışı programlarını iptal ederek Türkiye’ye döndü.

İfade işlemlerinin tamamlanmasının ardından serbest bırakılan Sözen, kamuoyuna yaptığı açıklamada çalışmalarına ara vermeden devam edeceklerini belirtti.

Gökmen Sözen açıklamasında, “Kimsenin şüphesi olmasın; Sözen Yayıncılık ve Organizasyon olarak gerek yurt içinde Türk mutfağına sağladığımız katkıları sürdürmeye gerekse uluslararası gastronomi faaliyetlerinde ülkemizi temsil etmeye hız kesmeden devam edeceğiz.” ifadelerini kullandı.

Bodrum’da yüksek sezonda haftalık üç ek sefer

Şirket açıklamasına göre Moskova–Bodrum hattındaki ek uçuşlar 6 Haziran–8 Temmuz tarihleri arasında salı, çarşamba ve cumartesi günleri gerçekleştirilecek. Frekans artışıyla birlikte iki şehir arasındaki toplam uçuş sayısı haftalık 12 sefere kadar çıkacak. Hat üzerinde ekonomi ve business sınıfı kabin düzenine sahip Airbus A321 uçakları kullanılacak.

Moskova-Dalaman frekans sayısı haftada 11’e çıkıyor

Aeroflot, Dalaman hattında da kapasite artırımı planlıyor. Moskova–Dalaman ek sefer programı 9 Haziran–6 Ekim arasındaki dönemde uygulanacak. Salı ve cumartesi günleri gerçekleştirilecek ilave uçuşlarla birlikte hattaki toplam frekans haftalık 11 sefere yükselecek. Bu parkurda Boeing 737 tipi uçaklar görev yapacak.

Şirket, yaz sezonunda Türkiye’nin popüler tatil bölgelerine yönelik uçuşlarında yolculara ilave 6 bin 100’den fazla koltuk sunmayı hedefliyor.

Dokuz Rus şehrinden Antalya’ya uçuyor

Aeroflot halihazırda Antalya uçuşlarını sadece Moskova’dan değil, Saint Petersburg, Nizhny Novgorod, Kazan, Samara, Ufa, Perm, Yekaterinburg ve Novosibirsk çıkışlı olarak da sürdürüyor.

Şirket yönetimi daha önce yaptığı açıklamalarda, Orta Doğu’daki kriz ve bölgesel uçuş kısıtlamaları nedeniyle operasyon planlarında revizyona gittiklerini ve Türkiye hattındaki kapasiteyi artırmayı değerlendirdiklerini belirtmişti.

THY Rusya'da uçuş iptallerine gitmişti

Geçtiğimiz günlerde Rus basınında çıkan haberlerde, Türk Hava Yolları'nun Rusya'da Mayıs ve Haziran aylarına dönük 300 uçuşunu iptal ettiği ileri sürülmüştü. Buna karşın sektör temsilcileri, Türkiye hattında arz tarafında ciddi bir boşluk oluşmadığını vurgulamıştı. Tur operatörlerine göre iptal edilen uçuşların önemli bölümü charter segmentinde yer alırken, yolcular alternatif taşıyıcılara yönlendiriliyor. Bu kapsamda Southwind Airlines gibi havayolları devreye girerek kapasiteyi dengelemeye katkı sağlıyor.

Satış artışının, İran savaşı nedeniyle kısa mesafe ve daha güvenli görülen destinasyonlara yönelen İngiliz turist talebiyle aynı döneme denk gelmesi dikkat çekiyor. Seyahat acenteleri ve konsorsiyumlar, tüketicilerin artık sadece fiyatı değil, sınır geçiş süreçlerindeki kolaylığı da tatil tercihlerinde önemli kriter olarak değerlendirdiğini ifade ediyor.

Türkiye için “rekabetçi” ve “dengelenmiş fiyat” vurgusu

İngiltere merkezli seyahat ağı The Travel Network Group’un Ticari Direktörü Katharina Peck, Yunanistan’a yönelik talebin belirgin şekilde yükseldiğini belirterek, bunun arkasında biyometrik kontrollerin askıya alınmasının yarattığı güven etkisinin bulunduğunu söyledi. Peck’e göre Türkiye satışları da daha rekabetçi ve dengelenmiş fiyat yapısı sayesinde güçlü seyretmeye devam ediyor.

Yunanistan’ın satışlardaki payı yüzde 10’a yaklaştı

Advantage Travel Partnership verileri de Yunanistan’ın satış payındaki yükselişi ortaya koydu. Nisan ortasında yüzde 7,7 seviyesinde bulunan Yunanistan’ın satış payı, ay sonunda yüzde 9,8’e çıktı. Aynı dönemde İspanya, Kanarya Adaları ve Balear Adaları’nın toplam satış payında ise kademeli bir yavaşlama görüldü.

Advantage Travel Partnership CEO’su Julia Lo Bue-Said, Yunanistan’ın EES uygulamasını kaldırma kararının ardından acente ağında destinasyona yönelik talebin istikrarlı biçimde arttığını söyledi. Lo Bue-Said, İngiliz turistlerin Avrupa Birliği sınırlarındaki olası yoğunluk ve gecikmeleri dikkate alarak daha sorunsuz giriş deneyimi sunan destinasyonlara yöneldiğini ifade etti.

Ryanair de Yunanistan’ın attığı adımın ardından Avrupa Birliği’ndeki 29 EES ülkesine benzer uygulamayı hayata geçirme çağrısında bulundu. Çağrı, seyahat sektöründeki birçok kuruluş tarafından da destekleniyor.

Türkiye’ye dönük zayıf talep yerini toparlanmaya bıraktı

Sektör temsilcileri Türkiye tarafında ise yılın ilk aylarında görülen zayıf talebin yerini toparlanmaya bıraktığını belirtiyor. Resmi verilere göre Türkiye’ye gelen İngiliz ziyaretçi sayısı 2026’nın ilk çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 3,4 arttı.

Travel By Hannah Direktörü Hannah Porter, son bir haftada talepte belirgin artış gördüklerini söyledi. Porter, Yunanistan’ın EES kontrollerinin kaldırılması sayesinde çok güçlü performans gösterdiğini, Türkiye satışlarının ise “yüksek fiyat-performans avantajı” nedeniyle yeniden ivme kazandığını kaydetti.

Seaside Travel yöneticisi Paula Gleeson da özellikle son dakika rezervasyon pazarının oldukça hareketli olduğunu ve operatörlerin sunduğu agresif fiyatların Türkiye ile Kıbrıs satışlarını desteklediğini ifade etti.

La Vida Travel Direktörü Karen Marin Reyes ise Yunanistan’a yönelik taleplerde artış yaşandığını, Türkiye ve Kıbrıs tarafında da tur operatörlerinin sunduğu cazip fiyatların satışları hızlandırdığını söyledi.

TUI ve Dertour, Körfez aktarmalı uçuşları yeniden satışa açtı

Avrupa’nın en büyük turizm gruplarından TUI Group, kararın ardından Orta Doğu bağlantılı destinasyonlara yönelik rezervasyonların yeniden başladığını açıkladı. Şirket, doğrudan bölgeye yönelik yaz talebinin sınırlı olduğuna dikkat çekerken, yaz sezonunda müşterilerinin yaklaşık %75’inin tatil tercihini Avrupa’dan yana kullandığını vurguladı. Buna karşın Körfez havalimanlarının Asya, Avustralya ve Hint Okyanusu destinasyonlarına erişimde kritik rol oynadığına işaret edilerek, aktarma uçuşlarının yeniden açılmasının küresel bağlantıyı güçlendirdiği belirtildi.

Benzer şekilde DERTOUR da Dubai, Abu Dabi ve Doha üzerinden yapılan transit uçuşları yeniden paket tur kapsamına aldı. Şirket, Birleşik Arap Emirlikleri hava sahasının tamamen açılmasını, bölgedeki operasyonel normalleşmenin önemli bir göstergesi olarak değerlendiriyor. Ancak güvenlik koşullarındaki olası hızlı değişimlere karşı uçuş planlarının dinamik şekilde yönetilmeye devam edileceği ifade ediliyor.

İptal ve iade esnekliği korunuyor

Operatörler, iptal ve değişiklik politikalarında ise esnekliği koruyor. DERTOUR, 8 Mayıs’a kadar olan rezervasyonlar için ücretsiz iptal ve değişiklik hakkını sürdürürken, 9–20 Mayıs tarihleri arasındaki seyahatler için eşdeğer turlara ücretsiz değişiklik imkanı sunuyor.

Schauinsland Reisen de benzer bir yaklaşım izleyerek, Birleşik Arap Emirlikleri ve Umman’a yönelik paket turların teorik olarak yeniden yapılabilir hale geldiğini, ancak mevcut güvenlik koşulları nedeniyle müşterilere ücretsiz iptal ve değişiklik hakkı tanındığını açıkladı. Şirket, özellikle Körfez aktarmalı uçuşlarda risk değerlendirmesini sürdürdüğünü ve yolcuları süreç hakkında şeffaf şekilde bilgilendirdiğini belirtiyor.

Öte yandan Coral Travel, Körfez destinasyonlarına yönelik paket turlarda daha temkinli bir tutum sergiliyor. Şirket, 12 Mayıs’a kadar olan kalkışları iptal ederken, bu tarihe kadar olan aktarmalı uçuşlar için ücretsiz iptal ve değişiklik hakkını sürdürüyor. 13 Mayıs sonrası için ise uçuşların yeniden başlatılması planlanırken, bölgeye doğrudan yapılacak seyahatler için nihai kararın hafta içinde verilmesi bekleniyor.

Rusya Tur Operatörleri Birliği verilerine göre Vietnam, 2026 yılının ilk dört ayında Rus turist pazarında tarihi bir büyüme kaydetti. Vietnam Ulusal Turizm İdaresi’nin (VNAT) açıkladığı verilere göre yalnızca Nisan ayında ülkeye gelen Rus ziyaretçi sayısı 137 bin 221’e ulaştı. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 228’lik artış anlamına geliyor.

İlk 4 ayda üç kat arttı

Ocak-Nisan döneminin tamamında ise Vietnam’a gelen toplam Rus turist sayısı 504 bin 389 oldu. Geçen yılın aynı döneminde bu sayı 166 bin seviyesindeydi. Böylece Rus pazarındaki büyüme dört aylık dönemde yüzde 203’e çıktı.

İlk kez 1 milyon eşiğinin aşılması bekleniyor

ATOR Analitik Servisi, mevcut rezervasyon eğilimleri ve artan uçuş kapasitesi dikkate alındığında, 2026 yılı sonunda Vietnam’a giden Rus turist sayısının ilk kez 1 milyon eşiğini aşacağını öngörüyor. Bu gerçekleşirse, 2019 yılında kaydedilen 646 bin 500 turistlik önceki rekor da geride bırakılmış olacak.

Sektör temsilcilerine göre büyümenin temel nedeni, Rus tur operatörlerinin Vietnam’a yönelik charter ve blok koltuk programlarını ciddi ölçüde genişletmesi oldu. Özellikle 2026 ilkbahar ve yaz sezonunda Vietnam, Rus turistler açısından en hızlı büyüyen yurtdışı destinasyonlarından biri haline geldi.

Rusya pazarındaki payı yüzde 10’a yükseldi

Mayıs tatili döneminde Vietnam, tüm yurtdışı destinasyonları arasında yüzde 10 pay alarak talepte üçüncü sıraya yükseldi. Büyük tur operatörlerinde dikkat çekici artışlar yaşandı. PEGAS Touristik satışlarının geçen yıla göre yüzde 679 arttığını açıklarken, FUN&SUN tarafında büyüme yüzde 1461’e ulaştı. Anex Tour, Intourist ve Russkiy Express gibi operatörler de Vietnam satışlarının yaklaşık iki kat arttığını bildirdi.

Yaz sezonunda Vietnam operasyonları daha da büyütülüyor. Nha Trang’a Moskova, St. Petersburg, Yekaterinburg, Kazan, Novosibirsk ve Vladivostok dahil 15 farklı Rus şehrinden charter uçuş planlandı. Operasyonlarda Anex, PEGAS Touristik, Coral Travel, FUN&SUN ve Intourist aktif rol oynarken, Aeroflot da düzenli tarifeli seferlerle pazarda yer alıyor.

Operasyonlar genişletilecek

21 Mayıs itibarıyla Danang operasyonlarının da genişletilmesi planlanıyor. Böylece Vietnam’ın sadece klasik plaj destinasyonu değil, aynı zamanda kültür, şehir ve aile turizmi açısından da güçlü bir alternatif olarak konumlandığı belirtiliyor.

Kış sezonu satışları da şimdiden başladı. Ikar Airlines uçuşlarıyla Nha Trang ve Phu Quoc’a yönelik paket turlar satışa sunulurken, sektör temsilcileri Vietnam’ın artık Rus pazarı için “yıl boyu çalışan” bir destinasyona dönüştüğünü ifade ediyor.

Kurban Bayramı tatilinin 9 güne uzatılmasının üzerinden henüz 24 saat geçmeden ulaşım sektöründen zam sinyalleri gelmeye başladı. Bilet fiyatlarındaki artışa sosyal medyada çok sayıda vatandaş tepki gösterdi.

Bir sosyal medya kullanıcısı, İstanbul-Hatay uçak biletlerinin 5 bin liradan başladığını belirterek, “Allah sizi bildiği gibi yapsın ya bayramda memlekete gitmek bile lüks” ifadelerini kullandı. İstanbul-Ankara uçak bileti 1500-2000 lira, otobüs bileti 1100-1400 lira arasında seyrediyor. İstanbul-İzmir uçak bileti 3000-5000 lira, otobüs bileti 1300-1500 lira. İstanbul-Gaziantep gibi uzun mesafelerde ise uçak bileti 6000-7300 lira, otobüs bileti 1800-2100 lira arasında değişiyor.

Talep düştü, maliyet arttı

Sözcü’nün haberine göre Türkiye Otobüsçüler Federasyonu Başkanı Mustafa Yıldırım, son beş yılda seyahat talebinin yüzde 50 düştüğünü belirterek, “Akaryakıt, otoyol gibi maliyetlerimiz arttığı için sektör, iş olmamasına rağmen zam yapmak zorunda kalıyor. Yaz dönemine girerken yeniden bir yüzde 20’lik zam gelir” dedi.

İç hat uçak biletlerinde tavan aşıldı

Ulaştırma Bakanlığı’nın belirlediği tavan fiyatlara geçen ay yüzde 14 zam gelmiş ve iç hat biletlerde tavan fiyat 6 bin 990 liraya yükselmişti. Ancak sektörde bilet fiyatları şimdiden bu tutarı geçti. Havayolu şirketlerinin yeni bir zam daha yapabileceği konuşulmaya başlandı.

Raporda, borç artışının büyük ölçüde kamu borçlanmaları kaynaklı olduğu ve artışın özellikle ABD ve Çin’de yoğunlaştığı belirtildi. Küresel borcun Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’ya (GSYH) oranı ise 2023 başından bu yana yatay seyrini sürdürerek ilk çeyrekte yüzde 305 seviyesinde gerçekleşti.

Borç dinamikleri gelişmiş ve gelişmekte olan ekonomiler arasında farklılaşma gösterdi. Gelişmiş ekonomilerde borç oranları düşüş eğilimini korurken, gelişmekte olan ülkelerde artış sürdü. Bu dönemde borç oranlarında en belirgin yükseliş Norveç, Kuveyt, Çin, Bahreyn ve Suudi Arabistan’da kaydedildi.

Toplam borç stokunun dağılımına bakıldığında, hane halkı borçları 65,1 trilyon dolar, finansal olmayan şirket borçları 101,8 trilyon dolar, kamu borçları 108,5 trilyon dolar ve finansal sektör borçları 77,3 trilyon dolar seviyesine ulaştı. GSYH’ye oran bazında hane halkı borçları yüzde 56,2’ye, finansal sektör borçları ise yüzde 65,9’a geriledi. Aynı dönemde finansal olmayan şirket borçları yüzde 88,8’e, kamu borçları ise yüzde 94,8’e yükseldi.

Türkiye’de ise borçluluğun GSYH’ye oranında gerileme kaydedildi. Hane halkı borçlarının oranı yüzde 10 seviyesinde sabit kalırken, finansal olmayan şirket borçları yüzde 38,5’ten yüzde 37,7’ye, kamu borçları yüzde 27,2’den yüzde 26,2’ye düştü. Finansal sektör borçlarının oranı ise yüzde 17,1’den yüzde 17,3’e yükseldi.

Raporda, yaşlanan nüfus, artan savunma harcamaları, enerji güvenliği, siber güvenlik ve yapay zekâ yatırımları gibi yapısal faktörlerin orta ve uzun vadede borç seviyeleri üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturduğu ifade edildi. Ayrıca, Orta Doğu’daki jeopolitik gelişmelerin borçlanma dinamikleri üzerinde etkili olabileceği ve enerji ile gıda fiyatlarındaki artışın mali destek ihtiyacını artırarak borçlanmayı yükseltebileceği belirtildi.

Veri paylaşımında iki farklı yöntem

Tesisler, operasyonel verilerini sisteme iki ana yolla aktarabilecek:

1. Otomatik Entegrasyon (API): Otel Yönetim Sistemleri (PMS) kullanan tesisler, kurulan dijital köprü sayesinde verilerini otomatik olarak TGA'ya iletecek.

2. Manuel Giriş (Tesis Künye): Herhangi bir yazılım kullanmayan veya altyapısı uygun olmayan tesisler, verilerini tesis-kunye.tga.gov.tr adresi üzerinden manuel olarak kaydedebilecek.

Fiyat ve gelir detayları da Bakanlıkla paylaşılacak

Sistemin en dikkat çekici noktalarından biri, tesislerin elde ettiği finansal verilerin de paylaşım kapsamına alınması. TGA ile paylaşılması zorunlu olan veri kategorileri şu şekilde sıralanıyor:

* Genel Operasyonel Veriler: İlgili tarihte geceleyen toplam oda ve kişi sayısı (In-house), sadece o gün giriş (check-in) yapan oda ve kişi sayısı (giren_oda, giren_kisi), elde edilen net oda geliri.

* Mali Veriler (Fiyat ve Gelir): Konaklamalardan elde edilen net oda geliri. Sistem çoklu para birimi desteği sunduğu için tesisler, tahsilat yaptıkları orijinal para birimi (TRY, EUR, USD vb.) üzerinden kur dönüşümü yapmadan veri iletebilecek.

* Demografik Veriler: Misafirlerin uyruk bazlı (ülke ISO kodu) dağılımı, geceleme sayıları ve bu pazarlardan elde edilen gelir dağılımı.

* Satış Kanalı Verileri: Rezervasyonun hangi kanaldan (Acenta, Online, Bireysel vb.) geldiği, kişi sayısı ve kanal bazlı gelir detayları.

7 günlük geriye dönük bildirim kuralı

Entegrasyon sürecinde verilerin güncel tutulması büyük önem taşıyor. Sisteme veri gönderimi her gün düzenli olarak yapılacak ve her paket, işlem yapılan günden geriye dönük son 7 güne ait verileri de içerecek. Sadece gerçekleşmiş (fiili) konaklamalar bildirilecek; iptal, no-show veya opsiyonlu rezervasyonlar veri setine dahil edilmeyecek.

Teknik altyapı ve güvenlik

Veri aktarımı HTTPS protokolü üzerinden JSON formatında gerçekleştirilecek. Yazılım firmaları için "Test" ve "Canlı" olmak üzere iki aşamalı bir entegrasyon süreci kurgulandı. Her tesise özel bir API Anahtarı (X-API-Key) tanımlanarak veri güvenliği en üst düzeyde tutulacak.

Bu sistemle elde edilecek veriler, Türkiye turizminin hedef pazar analizleri, Ortalama Kalış Süresi (ALS) hesaplamaları ve anlık sektör raporlamaları için temel kaynak oluşturacak.

Görüşmenin ardından iki ülke arasında, diplomatik ve hususi pasaport hamillerinin karşılıklı olarak vize yükümlülüğünden muaf tutulmasını öngören anlaşma imzalandı.

Buna göre Türk diplomatik pasaport hamillerinin yanı sıra kamuoyunda “yeşil pasaport” olarak bilinen ve üst düzey devlet memurları, belirli kamu görevlileri ve ihracatçılar ile ailelerine tahsis edilen hususi pasaport sahipleri, Suudi Arabistan’a vizesiz seyahat edebilecek.

Suudiler Türkiye’ye zaten vizesiz seyahat edebiliyor

Suudi Arabistan vatandaşları ise zaten Türkiye’ye vizesiz seyahat edebiliyor.

2016 yılında kurulan ve ilk toplantısını 2017’de Ankara’da yapan Türk-Suudi Koordinasyon Konseyi, Suudi gazeteci Cemal Kaşıkçı’nın 2018’de İstanbul’daki Suudi Arabistan Başkonsolosluğu’nda öldürülmesi nedeniyle yaşanan gerilim sebebiyle askıya alınmıştı. İki ülke ilişkileri bu olayın ardından büyük yara almış, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Suudi yönetimini uluslararası platformlarda sert dille eleştirmişti.

Suudi Arabistan'dan 1 milyona yakın ziyaretçi geliyır

Konsey, 2021 sonrasında başlayan ilişkilerde yaşanan normalleşme sonucunda ikinci toplantısını 18 Mayıs 2025'te Riyad'da gerçekleştirmişti.

Bugün gerçekleşen üçüncü konsey toplantısında, ikili ilişkilerde son dönemde yaşanan gelişmelerin yanı sıra konsey bünyesinde yer alan "Siyasi ve Diplomatik Komite", "Askeri ve Güvenlik Komitesi", "Kültür, Spor, Medya ve Turizm Komitesi", "Sosyal Kalkınma, Sağlık ve Eğitim Komitesi" ve "Ticaret, Sanayi, Yatırım, Altyapı ve Enerji Komitesi" kapsamında yapılan çalışmaların da ele alınması bekleniyordu.

Hac düzenlemesi vize prosedürü

Dışişleri Bakanlığı kaynaklarına göre bugün imzalanması öngörülen anlaşmanın hac ve umre dışındaki turistik seyahatleri kapsadığı değerlendiriliyor.

Türkiye'den hacca gidecek Türk vatandaşları, Diyanet İşleri Başkanlığı'nca her yıl düzenlenen kura ile belirleniyor.

İki ülke arasında hac düzenlemelerine ilişkin imzalanmış özel protokoller de yer alıyor.

Körfez bölgesinin önde gelen ülkelerinden Suudi Arabistan, İstanbul, Karadeniz ve Bursa gibi destinasyonlar için önemli kaynak pazarlardan biri. 2025 yılında bu ülkeden Türkiye’ye, bir önceki yıla kıyasla yüzde 6 artışla 921 bin ziyaretçi gelmişti.

Kaynak: BBC Türkçe

Tam sezon iptal edilen hatlar

Alman basınında yer alan bilgilere göre, özellikle Frankfurt ve Münih çıkışlı birçok Avrupa hattı yaz boyunca programdan çıkarıldı. Programdan çıkarılan rotalar şöyle:

* Frankfurt – Bydgoszcz ve Rzeszow (Polonya)
* Frankfurt – Stavanger (Norveç)
* Münih – Gdansk
* Münih – Sibiu (Romanya)

Haziran itibarıyla sezon sonuna kadar iptal edilen diğer hatlar ise şöyle:

* Frankfurt – Bordeaux
* Frankfurt – Heringsdorf
* Frankfurt – Katowice
* Frankfurt – Newcastle
* Frankfurt – Stuttgart

Ayrıca Frankfurt çıkışlı Glasgow ve Üsküp uçuşları da Haziran ayında geçici olarak durduruldu.

Bazı hatlar yeniden devreye alınıyor

Öte yandan Lufthansa, talep ve operasyonel koşullara bağlı olarak bazı rotalarda yeniden uçuş planlaması yaptı.

Haziran itibarıyla yeniden başlatılacak hatlar ise şunlar:

* Frankfurt – Cork
* Frankfurt – Lüksemburg
* Münih – Basel/Mulhouse
* Münih – Cenevre
* Münih – Ljubljana
* Münih – Rijeka
* Münih – Stuttgart
* Münih – Tivat
* Münih – Trondheim

Operasyonel optimizasyon ve talep dengesi

Bu hamle, Avrupa havacılık sektöründe artan maliyet baskısı, yakıt fiyatlarındaki yükseliş ve talep dalgalanmalarına karşı kapasite optimizasyonu stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.

Havayolları, özellikle düşük doluluk oranına sahip hatları geçici olarak askıya alarak daha kârlı rotalara odaklanmayı tercih ediyor. Lufthansa’nın yaz sezonundaki bu düzenlemesi de, sektördeki genel kapasite daralması trendini teyit ediyor.